ڕژیمی ئەتکینز پلانی خواردنێکی کەم‌کاربۆهیدراتە کە گرنگی بە پرۆتین و چەوری دەدات؛ لێرەدا شێوازی کارکردن، سوود و مەترسییەکانی دەخوێنیتەوە.
ڕژیمی ئەتکینز چۆن کار دەکات؟
ئەم پلانی خواردنە جەستە هان دەدات لەبری کاربۆهیدرات، چەوری بۆ بەرهەمهێنانی وزە بسووتێنێت. ئەم گۆڕانکارییە لە میتابۆلیزمدا بە کێتۆسیس ناسراوە. بە پێی جۆری پلانی هەڵبژێردراو، ڕێساکانی خواردنی کاربۆهیدرات جیاوازن:
- ئەتکینز ٢٠: جۆرێکی سنووردارترە کە لە قۆناغی یەکەمدا کاربۆهیدراتەکان بە ٢٠ گرام لە ڕۆژێکدا سنووردار دەکات و ئەمانە تەنها لە سەوزەوە دێن.
- ئەتکینز ٤٠: جۆرێکی نەرمترە کە لە سەرەتادا ڕێگە بە خواردنی ٤٠ گرام کاربۆهیدرات لە ڕۆژێکدا دەدات و لە سەرەتادا هیچ گرووپێکی خواردن لادەبات.
پلانی ئاسایی ئەتکینز ٢٠ لە چوار قۆناغ پێکدێت. قۆناغی یەکەم کێتۆسیس دەست پێدەکات بۆ کەمکردنەوەی خێرای کێش. لە قۆناغی دووەمدا، بەکارهێنەران بە هێواشی خواردنەکان دەگەڕێننەوە بۆ ئەوەی سنووری تایبەتی خۆیان بۆ کاربۆهیدرات بدۆزنەوە. قۆناغی سێیەم سەرنجی دەخاتە سەر لەدەستدانی ١٠ پاوەندی کۆتایی، و قۆناغی چوارەم پلانی پاراستنی کێشە بۆ تەواوی ژیانە بۆ ڕێگریکردن لە گەڕانەوەی کێش.
ڕێنمایی ڕژیمی ئەتکینز و خواردنی گونجاو
بۆ شوێنکەوتنی ئەم پلانە، دەبێت لە کاربۆهیدراتە شیرین و نشاستەییەکان وەک کلوچە، شیرینی، پاستا، نان، چیپس و پەتاتە دوور بکەویتەوە. لەبری ئەوان، سەرنج دەخرێتە سەر خواردنی ڕژیمی ئەتکینز وەک:
- پرۆتین و چەوری: گۆشت، مریشک، خواردنی دەریایی، هێلکە، پەنیر، ڕۆن و کەرە.
- سەوزە: لە سەرەتادا سەوزەی کەم‌کاربۆهیدرات و بێ‌نشاستە بەکاردەهێنرێت.
- زیادکردنی دواتر: بە پێشکەوتن لە قۆناغەکاندا، دەتوانیت تووت، گوێز، تۆو، دانەوێڵەی پاقلەیی، دانەوێڵەی تەواو و میوە زیاد بکەیت.
ئەوانەی گۆشت ناخۆن، ڤێجیتارییەکان دەتوانن پرۆتین لە هێلکە، پەنیر، سۆیا، گوێز و کینۆاوە وەربگرن. ڤیگانەکان دەتوانن سۆیا، دانەوێڵەی پاقلەیی، تۆو، گوێز و دانەوێڵەی پڕپرۆتین بەکاربهێنن.
بەراوردکردنی ڕژیمی ئەتکینز و کێتۆ
هەردوو پلانی خواردنەکە کاربۆهیدرات سنووردار دەکەن و گرنگی بە چەوری دەدەن، بەڵام لە ڕێژەی کالۆرییەکاندا جیاوازن. لە ڕژیمی کێتۆجینیکدا، چەوری دەتوانێت ٩٠٪ی کالۆریی ڕۆژانە پێکبهێنێت، لە کاتێکدا لە ئەتکینز ٢٠دا ئەم ڕێژەیە تا ٧٠٪ دەگات. هەرچەندە ئەتکینز بۆ کەمکردنەوەی کێش بەکاردێت، پزیشکان بە شێوەیەکی سەرەکی ڕژیمی کێتۆ بۆ کەمکردنەوەی تشەنج لە منداڵانی تووشبوو بە سەرع پێشنیار دەکەن.
سوود و مەترسییەکان
کەمکردنەوەی کێش دەتوانێت بە خێرایی ڕووبدات؛ ماڵپەڕی فەرمی دەڵێت کەمکردنەوەی ئاسایی لە هەفتەیەکدا ١ تا ٢ پاوەندە. هەندێک بەکارهێنەر ڕەنگە باشبوون لە نەخۆشی دڵ، فشاری خوێنی بەرز یان شەکرەش ببینن.
بەڵام، ئەگەری هەندێک زیان هەیە:
- مەترسییەکانی تەندروستی: خواردنی بڕی زۆری چەوری ئاژەڵی ڕەنگە مەترسی شێرپەنجە و نەخۆشی دڵ زیاد بکات. بە گشتی، هەڵبژاردنی پرۆتین و چەوریی ڕووەکی بە تەندروستتر دادەنرێت.
- کاریگەرییە لاوەکییەکان: کەمکردنەوەی کاربۆهیدرات ڕەنگە ببێتە هۆی سەرگێژە، سەرئێشە، ماندووبوون، لاوازی و قەبزی.
- بەردەوامی: توێژینەوەکان نیشان دەدەن کە زۆر کەس دوای تەواوکردنی ڕژیمەکە کێشەکەیان دەگەڕێتەوە.
- کەموکوڕیی خۆراکی: دوورکەوتنەوە لە هەندێک کاربۆهیدرات ڕەنگە ببێتە هۆی کەمی کانزا و ڤیتامینی پێویست.
ئامۆژگاری بۆ سەرکەوتن لە خشتەی خواردنی ئەتکینز
پێویست ناکات بۆ شوێنکەوتنی ئەم ڕێنماییە بەرهەمی تایبەتی برانددار بکڕیت یان کرێی ئەندامێتی بدەیت. بۆ سەرکەوتن:
- لە سەرەتاوە خۆت لێی بنێ: لە خواردنی پاکەتکراو و کۆنسەرڤکراو دوور بکەوە، چونکە زۆرجار شەکر، خوێ و چەوریی ناتەندروستی شاراوەیان تێدایە.
- لیبێڵەکان بخوێنەوە: پشکنینی گۆشتی نانی نیوەڕۆ و سۆسی سالاد بکە بۆ دۆزینەوەی کاربۆهیدراتی زیادکراو.
- چالاک بمێنەوە: هەرچەندە بۆ کەمکردنەوەی کێش پێویست نییە، بەڵام هەوڵ بدە ڕۆژانە لانیکەم ٣٠ خولەک چالاکی بکەیت.
- بڕی خواردن کۆنترۆڵ بکە: تەنانەت کاتێک خواردنی ڕێگەپێدراو دەخۆیت، قەبارەی بەشەکان کۆنترۆڵ بکە. هەڵبژاردنی ڕەچەتەکانی ڕژیمی ئەتکینزیش لەگەڵ پابەندبوون بە ڕێنماییەکانی پلانی خواردن بگونجێنە.
پرسیارە باوەکان
پلانی ڕژیمی ئەتکینز چییە؟
پلانی خواردنێکی ڕێکخراوە کە کاربۆهیدرات سنووردار دەکات و گرنگی بە پرۆتین و چەوری دەدات، بۆ ئەوەی لە ڕێگەی کێتۆسیسەوە کەمکردنەوەی کێش دەست پێبکات.
ڕژیمی ئەتکینز لە چی پێکدێت؟
لە پرۆتینی کەم‌چەوری، چەوریی تەندروست و سەوزەی پڕلە فایبەر پێکدێت، لە کاتێکدا شەکر و ئاردی سپی لادەبات.
جیاوازی نێوان ئەتکینز و کێتۆ چییە؟
هەردووکیان کاربۆهیدرات کەم دەکەن، بەڵام بە گشتی ڕێژەی چەوری لە کێتۆدا بەرزترە (تا ٩٠٪ی کالۆرییەکان)، بە بەراورد بە ئەتکینز ٢٠ (تا ٧٠٪).
کەی پێویستە پزیشک ببینیت؟
ئەگەر هەر یەکێک لەم دۆخانەت هەیە، پێش دەستپێکردنی ئەم پلانە ڕاوێژ بە پێشکەشکاری چاودێری تەندروستی بکە:
- نەخۆشی گورچیلە
- نەخۆشی دڵ
- شەکرە
- کۆلێسترۆڵی بەرز
- مێژووی کەم‌چالاکیی جەستەیی
ئاگادارکردنەوە: ئەم بابەتە تەنها بۆ مەبەستی زانیارییە و ڕاوێژی پزیشکی نییە. هەمیشە پێش دەستپێکردنی پلانی نوێی ڕژیم یان وەرزش، ڕاوێژ بە پسپۆڕێکی تەندروستیی شایستە بکە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- عەلک بۆ کەمکردنەوەی کێش: کاریگەری و ڕاستی
- هۆکارەکانی زیادبوونی لەناکاوی کێش
- جیاوازی چاقی و کۆبوونەوەی ئاو چییە؟
- سوودەکانی ماسی بۆ تەندروستی
- زیاتر دەربارەی کەمکردنەوەی کێش و قەڵەوی
Photo: James St. John, BY 2.0, via flickr.com
approved by: Medica Health team