هەناسەدانی خێرا کاتێک ڕوودەدات کە ژمارەی هەناسەدان لە ٢٠ جار لە خولەکێکدا زیاتر بێت؛ هۆکارەکانی دەتوانن تەندروستی یان دەروونی بن.
هۆکارە باوەکانی هەناسەدانی خێرا چین؟
هۆکارەکانی زیادبوونی خێرایی هەناسەدان جۆراوجۆرن، لە گرنگترینیان:
- تووشبوونی سییەکان: وەک هەوکردنی سییەکان کە دەبێتە هۆی قورسایی هەناسەدان. دۆخەکە لەوانەیە بە کۆبوونەوەی شلە لە سییەکان خراپتر بێت و هەناسەدان خێراتر بکات.
- کێشەکانی ڕێگای هەوا: ئەمانە لەخۆدەگرن خنکان لە ئەنجامی بوونی شتێکی نامۆ کە ڕێگاکانی هەناسەدان بە تەواوی یان بەشێکیان دادەخات. هەروەها هێرشەکانی نەخۆشیی هەڵەمەتی دەبنە هۆی هەناسەدانی خێرا، کە لە منداڵاندا باوە.
- ناڕێکییەکانی خوێن و دڵ: هەناسەدانی خێرا لەوانەیە لە ئەنجامی پەڵەخوێنەکان وەک ئیمبۆلیی سییەکان ڕووبدات؛ ئەم دۆخە لەوانەیە لەگەڵ کۆکە، ئازاری سنگ، نائاسایی لێدانی دڵ و گۆڕانی ڕەنگی پێست بێت.
- دۆخە مێتابۆلیکییەکان: کەمیی توندی ئینسولین دەبێتە هۆی کۆبوونەوەی ترشییەکانی کیتۆن لە جەستەدا، کە هەناسەدان خێراتر دەکات و پێویستی بە دەستێوەردانی پزیشکیی دەستبەجێ هەیە.
- هۆکارە دەروونی و جەستەییەکان: هێرشەکانی ترس یان نیگەرانیی توند خێرایی هەناسەدان زیاد دەکەن. وەرزشیش هۆکارێکی کاتی و بێمەترسییە بۆ دابینکردنی ئۆکسجین بۆ جەستە لە کاتی سووتاندنی کالۆریدا.
مامەڵەکردن لەگەڵ کێشەکانی تری هەناسەدان
جگە لە خێرایی هەناسەدان، دۆخی تریش هەن کە کاریگەری لەسەر سیستەمی هەناسەدان دادەنێن:
- وەستانی هەناسەدان لە کاتی خەودا: ئەم ناڕێکییە لەوانەیە بە خێرایی دوای وەستان لە بەکارهێنانی ئامێری فشاری هەوای پۆزەتیڤی بەردەوام (CPAP) بگەڕێتەوە، و ئەمەش لەوانەیە کاریگەریی نەرێنی لەسەر فشاری خوێن و کارکردی ڕەگەکان دابنێت.
- سەرماخۆردن و هەڵامەت: ڤایرۆسەکان هەوکردنی سەرەوەی سیستەمی هەناسەدان دروست دەکەن و نیشانەکانیان بە شێوەی ئاوسانی لووت، داخستنی لووت و کۆکە دەردەکەون.
کەی پێویستە داوای یارمەتیی پزیشکی بکرێت؟
هەناسەدانی خێرا دۆخێکی فریاکەوتنە، بە تایبەتی ئەگەر یەکەم جار بێت ڕووبدات. ئەگەر ئەم نیشانانە دەردەکەون، دەبێت دەستبەجێ پەیوەندی بە پزیشکەوە بکرێت:
- گۆڕانی ڕەنگی لێو، لثە، ناخن یان پێست بۆ شینی.
- هەستکردن بە سەرگێژە یان ئازار لە ناوچەی سنگدا.
- تێبینیی چوونەژوورەوەی سنگ لە کاتی هەناسەداندا.
- بەرزبوونەوەی پلەی گەرمی جەستە یان خراپتربوونی هەناسەدانی خێرا بە تێپەڕبوونی کات.
پرسیارە باوەکان
هۆکاری هەناسەدانی خێرا چییە؟
هۆکارەکان جۆراوجۆرن و دەتوانن دۆخی پزیشکی وەک هەڵەمەت، هەوکردنی سییەکان و پەڵەخوێن، یان دۆخی دەروونی وەک هێرشەکانی نیگەرانی، یان ماندووبوونی جەستەیی وەک وەرزش بن.
بۆچی منداڵان خێرا هەناسە دەدەن؟
لەوانەیە بەهۆی نەخۆشیی هەڵەمەت یان تووشبوون بە هەڵامەت و سەرماخۆردن بێت. ئەگەر قورسایی لە هەناسەدان یان هەناسەدانی نائاسایی هەبوو، پێویستە داوای یارمەتیی فریاکەوتن بکرێت.
هەناسەدانی خێرا چۆن چارەسەر دەکرێت؟
چارەسەر بە شێوەیەکی سەرەکی پشت بە دەستنیشانکردنی وردی هۆکارەکە لەلایەن پزیشکەوە دەبەستێت. پشکنینی پێویست ئەنجام دەدرێت بۆ دیاریکردنی شێوازی گونجاوی چارەسەر.
ڕەتکردنەوەی بەرپرسیاری: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ مەبەستی زانیارییە و جێگەی ڕاوێژ لەگەڵ پزیشکی پسپۆڕ ناگرێتەوە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- کۆکەی خەڵت‌دار و نەخۆشییەکانی سییەکان
- هۆکارەکانی فیبڕۆزی سییەکان و چارەسەرەکان
- هۆکار و چارەسەری برۆنکایت؛ ڕێنمایی تەندروستی
- پاککردنەوەی هەوا بۆ تەندروستی ماڵ
- زیاتر دەربارەی نەخۆشییەکانی سییەکان
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team