ڕاستییە پزیشکییەکان دەریدەخەن شیردانی سروشتی مەترسی گرێی مەمکی شێرپەنجەیی کەم دەکاتەوە، بە کەمکردنەوەی کاریگەری هۆرمۆنە گەشەپێدەرەکان.
ڕاستیی پەیوەندی نێوان گرێی مەمک و شیردان
شیردانی سروشتی مەترسی تووشبوون بە شێرپەنجە زیاد ناکات، بەڵکو هۆکارێکی ئەرێنییە بۆ پێشگیری. داتاكان ئاماژە بەوە دەکەن ڕێژەی تووشبوونی ژنی شیردەر بە شێرپەنجە زۆر کەمە و لە ٣% زیاتر نییە. لەگەڵ ئەوەشدا، لەوانەیە بەهۆی گۆڕانکاریی هۆرمۆنی یان گۆڕانی قەبارەی هەردوو مەمکەوە گرێ لە مەمکدا دروست ببێت، و زۆربەی ئەم گرێیانە شێرپەنجەیی نین.
جۆرەکانی گرێی مەمک لە کاتی شیرداندا
هۆکارەکانی دروستبوونی گرێ لە مەمک لەم ماوەیەدا جۆراوجۆرن، لەوانە:
- گیرانی کەناڵەکانی شیر: بە شێوەی گرێیەکی ڕەق و لەناکاو دەردەکەون و سووربوونەوە و گەرمبوونیان لەگەڵە. لەبەرکردنی ستیانی تەنگ یان ڕێکنەخستنی خۆراکدانی منداڵ، ئەگەری ڕوودانیان زیاد دەکات.
- ئاوسانی مەمک: بەهۆی گواستنەوەی بەکتریا لە منداڵەوە بۆ شقەکانی پێستی مەمک ڕوودەدات، و تا، دڵتێکچوون و ماندووبوونی زۆری لەگەڵە؛ بە دژەبەکتریاکان چارەسەر دەکرێت.
- تومۆری چەوری: گرێی چەوریی نەرمە کە بە ئاسانی لە ژێر پێستدا دەجووڵێت، زۆرجار ئازاری نییە و پێویستی بە چارەسەر نییە.
- تومۆرە حەمیدەکان: بەهۆی تێکچوونی هاوسەنگیی هۆرمۆنی دروست دەبن و ڕەق، بازنەیی و جووڵاو دەبن. زۆرجار خۆیان لەخۆیان ون دەبن، وەک کیستی شیری و تومۆری ڕیشاڵی-غوددی.
مامەڵەکردن لەگەڵ تومۆری مەمک لە کاتی شیرداندا
ئەگەر تووشبوون بە شێرپەنجە دەستنیشان کرا، دەبێت شیردان بە تەواوی بوەستێنرێت، چونکە چارەسەرەکان کاریگەری لەسەر منداڵ و بڕی شیر دادەنێن. هەڵبژاردەکانی چارەسەر بە پێی پلەی نەخۆشی و بڵاوبوونەوەی جیاوازن:
١. نەشتەرگەری: لابردنی تومۆر یان مەمک لەخۆدەگرێت؛ پزیشک بەپێی ئەوە دیاری دەکات ئایا دەکرێت شیردان دووبارە دەست پێ بکاتەوە.
٢. چارەسەری کیمیایی: لە ماوەی بەکارهێنانی ئەم چارەسەرەدا شیردان قەدەغەیە، چونکە ماددە کیمیاییەکان لەوانەیە لە شیرەکەدا دەربکەون و زیان بە منداڵ بگەیەنن.
٣. چارەسەری تیشکی: پزیشک بەپێی دۆخی هەر ژنێک بڕیار دەدات کە ئایا شیردان بەردەوام بێت یان بوەستێنرێت.
ڕێگاکانی کەمکردنەوەی ئازاری مەمک لە کاتی شیردان
بە جێبەجێکردنی ئەمانە دەتوانرێت ئازار کەم بکرێتەوە:
- باشترکردنی شێوازی شیردان: دڵنیابە لەوەی کە نووکی مەمک و بەشی دەوروبەری لەناو دەمەوەی منداڵدان، و تەواوی جەستەی منداڵ بەرەو مەمک بووە.
- چاودێریی ناوچەیی: کۆمپرێسی ئاوی سارد (نەک زۆر سارد) یان مەرهەمی تایبەت بە شیردان کە بۆ منداڵ سەلامەتە بەکاربهێنە.
- دەرمان: دەتوانرێت دەرمانی کەمکردنەوەی ئازار وەک ئیبۆپرۆفین یان پاراسیتامۆل بەکاربهێنرێت.
- ڕاوێژ: بۆ فێربوونی شێوازی دروست، سەردانی پسپۆڕی شیردانی سروشتی بکە.
کەی پێویستە پزیشک ببینیت؟
ئەگەر نیشانە ئاگادارکەرەوەکانی خوارەوە دەرکەوتن، دەبێت دەستبەجێ پزیشک ببینیت:
- بوونی گرێیەک کە ون نابێت یان قەبارەی زیاد دەکات.
- هەستکردن بەوەی گرێکە بە بافتەکانی مەمکەوە لکابێت و کاتێک فشاری دەدرێت ناگوازرێتەوە.
- گۆڕانی ڕەنگی پێست، پەڕینەوەی پێست یان گۆڕانی شێوەی.
- دەرچوونی خوێن لە نووکی مەمک یان دەرکەوتنی ڕەشەباڵە.
- بەرزبوونەوەی پلەی گەرمیی جەستە لەگەڵ لەرز و تێکەڵبوون.
پرسیارە باوەکان
تومۆری حەمید چییە؟
گرێیەکی بازنەیی، ڕەق و جووڵاوە کە بەهۆی تێکچوونی هۆرمۆنی لە کاتی شیرداندا دەردەکەوێت و بە شێوەیەکی ئاسایی خۆی لەخۆیدا ون دەبێت.
هۆکاری تومۆری مەمک و گرێکان لە کاتی شیرداندا چییە؟
هۆکارەکان جۆراوجۆرن و گیرانی کەناڵەکانی شیر، هەوکردنی بەکتریایی، یان دەرکەوتنی تومۆری چەوری یان تومۆری حەمید لەخۆدەگرن.
ئازاری مەمک کەی ئاسایی نییە؟
ئەگەر ئازار لەگەڵ تا، دەرچوونی شلەی خوێناوی لە نووکی مەمک، سووربوونەوەی زۆر یان ڕەشەباڵەدا بێت، ئاسایی نییە.
بەرپرسیاریەتی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ زانیارییە و جێگرەوەی ڕاوێژی پزیشکیی پسپۆڕانە نییە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- پلاسێنتای نزم: نیشانە، مەترسی و چارەسەر
- مانگانە لە کاتی شیردان: کات و هۆکارەکان
- گرژبوونی ماسولکەی قاچ لە دووگیانیدا: هۆکار و پێشگیری
- هەوکردنی ئەپیدیدیم و نەزۆکی لە پیاوان
- زیاتر دەربارەی شیردانی سروشتی
Photo: Jordan Whitt, CC0 1.0, via stocksnap.io
approved by: Medica Health team