بزانە چۆن بە ڕێگای دەروونی و ڕێکارەکانی پاراستن، ترسی منداڵەکەت لە ڤایرۆسی نوێی کۆرۆنا کەم بکەیتەوە و تەندروستیی بپارێزیت.
ڕێنمایی بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ نیگەرانیی منداڵان لە ڤایرۆسی نوێی کۆرۆنا
منداڵان کاریگەری لە وەڵامدانەوەی دەوروبەریان وەردەگرن، بۆیە ئاراممانەوە کلیلی سەرەکیی دڵنیاکردنەوەیانە. دەتوانیت ئەم ڕێنماییانە جێبەجێ بکەیت بۆ کەمکردنەوەی نیگەرانییان:
- ڕاستگۆیی و گوێگرتن: کاتێک لەگەڵ منداڵان دەربارەی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆس قسە دەکەیت، ڕاستگۆیانە قسە بکە؛ بە وردی گوێ لە پرسیارەکانیان بگرە و بە ڕوونی وەڵامیان بدەرەوە.
- ڕێکخستنی زانیارییەکان: چاودێری ئەو ناوەڕۆکە بکە کە منداڵەکەت لە ڕێگەی تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانەوە دەیبینێت، بۆ دڵنیابوون لە دروستیی زانیارییەکان؛ کاتی شوێنکەوتنی هەواڵە ڕۆژانەکانیش کەم بکەرەوە.
- دوورکەوتنەوە لە نەرێنی‌بوون: لەبەردەم منداڵان، لە قسەی ناومێدکەر دوور بکەوە، چ لەلایەن گەورەکانەوە بێت یان لە ڕێگەی میدیاوە.
- سادەکردنەوە و هاندانیان: بە شێوەیەکی سادە ڕوونی بکەرەوە کە تووشبوون بە نەخۆشی چۆن ڕوودەدات؛ عادەتەکانی پاکوخاوێنی وەک شۆردنی دەست بکە بە یارییەکی خۆش و پێشبڕکێیی، بۆ کەمکردنەوەی نیگەرانی.
- چالاکییە خۆشگوزەرانییەکان: کاتێک بۆ ئەنجامدانی حەز و ئارەزووەکان وەک وێنەکێشان و خوێندنەوە تەرخان بکە، دوور لە کەشوهەوای نیگەرانی.
ڕێگاکانی پاراستن لە ڤایرۆسی کۆرۆنا
بۆ پاراستنی خێزان، پێشنیار دەکرێت کۆمەڵێک ڕێکاری پێشگیرانە جێبەجێ بکرێت کە گواستنەوەی تووشبوون کەم دەکەنەوە:
- پاکوخاوێنیی کەسی: دەستەکان بە ئاو و سابوون بۆ ماوەی ٢٠ چرکە بشۆرە، بە تایبەتی پێش خواردن و دوای دەستدان بە ڕووەکان.
- ڕەوشتی کۆکە و پژمین: کاتی پژمین یان کۆکەکردن، دەستمالی کاغەزی بەکاربهێنە و دەستبەجێ فڕێی بدە لە ناو سەبەتەی خۆڵەوە.
- دووریی کۆمەڵایەتی: کاتی قسەکردن لەگەڵ کەسانی تر، دوورییەکی گونجاو بپارێزە و لە کۆبوونەوە و شوێنە قەرەباڵغەکان دوور بکەوە.
- پاراستنی جەستەیی: لە شوێنە قەرەباڵغەکان ماسک لەبەر بکە و هەوڵ بدە کەمتر دەستت لە ڕوو یان ڕووە جیاوازەکان بدەیت.
- واکسیناسیۆن: ئاگاداربە کە واکسینە پەسەندکراوەکان وەربگریت بۆ زیادکردنی پاراستن لە نەخۆشییەکە.
کەی پێویستە پزیشک ببینیت؟
بۆ ڕێگریکردن لە خراپتربوونی دۆخەکە یان گواستنەوەی تووشبوون بۆ کەسانی تر، کاتێک هەر یەکێک لەم نیشانانە دەردەکەوێت، بە خێرایی پشکنینی پزیشکی بکە:
- بەرزبوونەوەی پلەی گەرمیی جەستە (تا).
- کۆکە یان پژمینی بەردەوام.
- تەنگەنەفەسی یان پڕبوونی لووت.
- دەرکەوتنی نیشانەکانی گوارش، وەک ڕشانەوە یان سکچوون.
پرسیارە باوەکان دەربارەی ڤایرۆسی کۆرۆنا
سەرچاوەی ڤایرۆسەکە چییە؟
زانایان پێیان وایە سەرچاوەی تووشبوونەکە ئاژەڵانن؛ هەندێک توێژینەوە دژەتەنەکانیان لە نموونەی خوێنی وشتر دۆزیوەتەوە، کە ئاماژەیە بۆ ئەگەری ئەوەی وشتر سەرچاوەی ڤایرۆسەکە بێت.
نیشانەکانی ڤایرۆسی کۆرۆنا چین؟
نیشانەکان زۆرجار بە شێوەیەکی وەک ئەنفلۆنزا دەست پێدەکەن، وەک تا و کۆکە؛ ڕەنگە دواتر ببنە هەوکردنی توندی سییەکان و لە هەندێک حاڵەتدا کاریگەری لەسەر گورچیلەکان دابنێن و ببنە هۆی لەکارکەوتنی گورچیلە.
کێشەی کەشفکەرە گەرمییەکان لە فڕۆکەخانەکاندا تا چەندە؟
ئەم کەشفکەرانە دەتوانن کەسانی خاوەن تا بدۆزنەوە، بەڵام ئەگەر تا نەبێت ناتوانن تووشبوونەکە دەستنیشان بکەن. تا زۆرجار دوای ٢ بۆ ١٠ ڕۆژ لە تووشبوون دەردەکەوێت.
کێ پێویستە ماسک لەبەر بکات؟
پێشنیار دەکرێت کارمەندانی بواری تەندروستی، نەخۆشان و ئەو کەسانەی لە نزیکیانن، هەروەها ئەو کەسانەی لە کۆبوونەوەکان یان شوێنە داخراوەکاندا دەبن، ماسک لەبەر بکەن.
ئایا وەرگرتنی پاکەت لە دەرەوە مەترسییە؟
مەترسی بۆ تەندروستی دانانرێت، چونکە توێژینەوەکان ئاماژە دەکەن کە ڤایرۆسەکە ماوەیەکی درێژ لەسەر ڕووی جیاوازدا نامێنێتەوە.
ئاگاداری: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ زانیارییە و جێگرەوەی ڕاوێژکردن لەگەڵ پزیشکی پسپۆڕ نییە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- نەخۆشییە درمەکان: نیشانە و پێشگیری
- هلیکۆباکتەری پیلۆری و نیشانەکانی
- دووبارەبوونەوەی تووشبوونی ڕێگای میز: چارەسەر و پێشگیری
- تاوی خوێنبەربوونی ڤایرۆسی: نیشانە و خۆپاراستن
- زیاتر دەربارەی نەخۆشییە درمەکان
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team