ئازاری شان دەتوانێت لە برینداریی شانە نەرمەکان یان کێشە تەندروستییەکانی ترەوە بێت؛ چارەسەرەکە بە دیاریکردنی دروستی هۆکارەکەوە پەیوەستە.
هۆکارەکانی ئازاری شان و مل
زۆربەی ئەم ئازارانە بەهۆی پێچانەوە، ماندووبوونی زۆر یان گرتنەبەری دۆخی نادروستی جەستەوە دروست دەبن. لە هۆکارە سەرەکییەکان:
- برینداریی شانە نەرمەکان: زیانگەیشتن بە ماسولکەکان، پەیەکان و بەستەرەکان دەگرێتەوە.
- برینداریی کۆڵی سووڕێنەر: دڕانی ئەو پەیانەی ئێسکی بازوو جێگیر دەکەن؛ زۆرجار دەبێتە هۆی لاوازیی لەناکاوی بازوو و ئازار کاتێک دەست بەرز دەکرێتەوە.
- کێشەکانی مل: وەک سپۆندیلیۆزی مل کە پەیوەندی بە تەمەندا گەورەبوونەوە هەیە، دەرچوونی دیسک، یان گیرانی دەمار کە ئازارەکەی دەتوانێت بەرەو شان بڵاوبێتەوە.
- برینداریی تەقەیی مل: دڕانی ماسولکە و بەستەرەکانی مل بەهۆی جووڵەی لەناکاو، وەک ڕووداوی هاتوچۆ.
- هۆکارەکانی تر: وەک دەرچوونی شان لە جێی خۆی، شکاوی ئێسکی ترقوە، هەوکردنی کیسەیەکی بچووک لە نزیک جومگە، یان تەنانەت کێشەی ناوخۆیی وەک بەردی کیسەی زەرداوی و ئانژینی سنگ کە دەتوانن ئازار بەرەو شان و مل بڵاوبکەنەوە.
چارەسەری ئازاری شان لە ماڵەوە
دەتوانرێت حاڵەتە سووکەکان بە چەند بنەمایەکی ماڵەوە چارەسەر بکرێن:
- پشوودان و جووڵە: پێشنیار دەکرێت شانەکە بۆ ماوەی ٢٤ تا ٤٨ کاتژمێری یەکەم بە تەواوی پشووی پێ بدرێت؛ پاشان دەست بە جووڵاندنی هێواشی بازوو لە تەواوی مەودای جووڵەکەیدا بکرێت، بۆ ئەوەی ڕەق نەبێت. باشترە پێش گەڕانەوە بۆ ئەو چالاکییەی بووەتە هۆی بریندارییەکە، ٣ تا ٦ هەفتە چاوەڕێ بکرێت.
- بەکارهێنانی سەهۆڵ: کۆمپرێسی سارد بۆ ماوەی نیو کاتژمێر لەسەر شوێنەکە دابنێ؛ پاشان بۆ چارەک کاتژمێر لایبەرە تا گەرم ببێتەوە، و ئەمە بۆ ماوەی یەک تا دوو کاتژمێر دووبارە بکەرەوە.
- بەهێزکردنی هێواش: بە ڕاهێنانی جووڵاندنی بازوو دەست پێ بکە، پاشان بڕۆ بۆ هەڵگرتنی کێشی سووک (نزیکەی نیو کیلۆگرام) و لە ماوەی ١٠ ڕۆژدا هێواش هێواش کێشەکە زیاد بکە؛ لە کۆتاییدا ڕاهێنانی ڕاکێشانی خاولی لە پشتەوە ئەنجام بدە.
- گۆڕینی شێوازی ژیان: دۆخی دانیشتن باشتر بکە و ستوونی پشت ڕاست ڕابگرە.
هەڵبژاردەکانی چارەسەری پزیشکی ئازاری شان
کاتێک حاڵەتەکە باش نابێت، پزیشکان ڕێگاکانی چارەسەری پێشکەوتووتر بەکار دەهێنن، لەوانە:
- دەرمانەکان: نووسینی دەرمانی کەمکەرەوەی ئازار، دەرمانی دژەهەوکردنی ناسێرۆیدی، یان شلکەرەوەی ماسولکە.
- چارەسەری بە دەرزی: بەکارهێنانی دەرزیی ستێرۆید لە حاڵەتە دیاریکراوەکان وەک هەوکردنی کیسەی نزیک جومگە، بە مەرجێک لە ٢ تا ٣ دەرزی زیاتر نەبێت.
- چارەسەری فیزیایی: دانیشتنە فیزیاییەکان بۆ گەڕاندنەوەی هێز و جێگیریی جومگە و مەودای جووڵەی.
- نەشتەرگەری: دوا هەڵبژاردەیە؛ لە حاڵەتەکانی دەرچوونەوەی دووبارەی شان لە جێی خۆی، یان چاککردنەوەی دەمار و ڕەگە خوێنی زیانلێکەوتوو بەکاردێت.
پرسیارە باوەکان
هۆکاری ئازاری هەردوو شان و مل چییە؟
دەتوانێت هۆکارە ناوخۆییەکان وەک ماندووبوونی ماسولکە، برینداریی شانە نەرمەکان، یان کێشەی مێهرەکانی مل وەک دەرچوونی دیسک و گیرانی دەمار بێت. ئەمانە لە هۆکارە پزیشکییەکانی ئازاری شانن.
چارەسەری ئازاری شان چییە؟
چارەسەرەکان لە چارەسەری ماڵەوە (وەک پشوودان، کۆمپرێس و بەهێزکردنی هێواش) تا چارەسەری پزیشکی (وەک دەرمانی دژەهەوکردن، چارەسەری فیزیایی، یان دەستێوەردانی نەشتەرگەری لە حاڵەتە پێشکەوتووەکان) دەگۆڕێن.
بۆچی شان دەقرتێت؟
دەتوانێت بەهۆی دەرچوونی هەوا لە ناو جومگە، هەوکردنی کیسەی نزیک جومگە، دڕانی پەردەی ناو جومگە، یان سایینەوەی نەرمەئێسکەکان بەهۆی هەوکردنی جومگەی بەهۆی فرسایشییەوە بێت.
کەی پێویستە سەردانی پزیشک بکەیت؟
کاتێک ئەم نیشانانە دەردەکەون، پێویستە بێ‌درەنگ داوای چاودێریی پزیشکی بکەیت:
- هەستکردن بە ئازاری توندی سنگ و شان کە خراپتر دەبێت.
- قورسایی هەناسەدان، بێهۆشبوون، سەرگێژە یان لاوازیی توند.
- نەمتوانین بە تەواوی بازوو بجوڵێندرێت.
- دەرکەوتنی تا، ئاوسان یان سووربوونەوە لە ناوچەی شان.
- بەردەوامبوونی ئازار بۆ زیاتر لە ٦ هەفتە بەبێ باشبوون.
بەیاننامەی بەرپرسیاریی پزیشکی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ زانیارییە و جێگەی ڕاوێژکردن بە پزیشکی پسپۆڕ ناگرێتەوە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- پوکی ئێسک: پێشگیری و چارەسەر
- هۆکاری ئازاری جومگە لە ژناندا و چارەسەرەکان
- کەلسیۆم و تەندروستی ئێسک: ڕێنمایی تەندروستی
- هۆکارەکانی تەقەی جومگەکان
- زیاتر دەربارەی ماسولکە، ژێ و برینداربوون
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team