ڕێنماییە گرنگەکان بۆ تووشبوون بە سەرماخۆردن و ئەنفلۆنزا بخوێنەوە؛ چۆنیەتی کەمکردنەوەی نیشانەکان و چاودێریی ماڵەوە و ڕێگریکردن فێربە.
ڕێگاکانی کەمکردنەوەی نیشانەکانی تووشبوون بە سەرماخۆردن و ئەنفلۆنزا
ئەم دۆخانە بەهۆی ڤایرۆسەوە دروست دەبن؛ ڤایرۆسەکان کاتێک لە نزیک کەسێکی نەخۆش دەبیتەوە، لە ڕێگەی چاو یان لووتەوە دەگەنە جەستە. دەتوانیت ئەم ڕێکارانە بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ نەخۆشییەکە لە ماڵەوە جێبەجێ بکەیت:
- پشوودان و خۆراک: بە ئەندازەی پێویست بخەوە و لە شوێنێکی گەرم بمێنەوە؛ هەروەها خواردنی تەندروست بخۆ و دوور لە فشار و نیگەرانی بمێنەوە.
- شلەمەنییەکان: بۆ تەڕکردنەوەی قوڕگ، کەمکردنەوەی گەرمە و ڕێگریکردن لە وشکبوونەوەی جەستە، بەتایبەتی کاتێک گەرمیی جەستەت هەیە، شلەمەنی و شۆربای گەرم بە بڕی زۆر بخۆرەوە.
- چاودێریی قوڕگ و لووت:
- بۆ کەمکردنەوەی ئازاری هەڵئاوسانی قوڕگ، بە ئاوی گەرم و خوێ غرغڕە بکە.
- بۆ کەمکردنەوەی گەرمەی لووت، هەناسە بە هەڵمی ئاوی کوڵاو بدە یان بە ئاوی گەرم خۆت بشۆ.
- کاتێک دەخەویت، سەرەوەی سەرەکەت بە سەرینێکی زیادە بەرز بکەرەوە بۆ ئەوەی هەناسەدانت ئاسانتر بێت.
- پاککردنەوەی لووت: بە نەرمی موخاطەکە دەر بکە؛ کاتێک یەک لای لووتت پاک دەکەیتەوە، لایەکەی دیکەی لووتت دابگرە، بۆ ئەوەی میکرۆبەکان بەرەو کەناڵی گوێ پاڵ پێوە نەنرێن.
- ئاوی خوێی ماڵەوە: دەتوانیت ٣ کەوچکی بچوکی خوێ لەگەڵ ١ کەوچکی بچوکی بیکاربۆناتی سۆدا تێکەڵ بکەیت؛ پاشان ١ کەوچکی بچوکی لەم تێکەڵەیە لەگەڵ ئاوی گەرم بخە ناو لووتت، لە کاتێکدا سەرت کەمێک بەرەو دواوە لار کردووە.
چارەسەرە دەرمانییەکان و ئاگادارییەکان
کاتێک مامەڵە لەگەڵ ئەم ڤایرۆسانە دەکەیت، ئەمانە لەبەرچاو بگرە:
- دوای ڕاوێژکردن لەگەڵ پێشکەشکاری چاودێریی تەندروستی، دەرمانی ئازارشکێنی بێ ڕەچەتە بەکاربهێنە.
- پێویستە ئەسپرین بە کەسانی تەمەن‌خوارتر لە ١٦ ساڵ نەدرێت.
- لە خواردنی دژەزیندەکان (ئەنتیبیۆتیک) خۆت بپارێزە، چونکە ئەوانە تووشبوونی بەکتریایی چارەسەر دەکەن و کاریگەرییان لەسەر ڤایرۆسەکانی سەرماخۆردن و ئەنفلۆنزا نییە.
چۆن خۆت لە تووشبوون بە سەرماخۆردن و ئەنفلۆنزا بپارێزیت؟
بۆ کەمکردنەوەی ئەگەری گواستنەوەی تووشبوونەکە بۆ خۆت یان کەسانی دیکە، ئەم ڕێنماییانە جێبەجێ بکە:
- بەردەوام دەستەکانت بشۆ و پێش پاککردنەوەیان، لە دەست‌لێدان بە دەم، لووت یان چاوەکانت خۆت بپارێزە.
- لە پەیوەندیی ڕاستەوخۆ لەگەڵ نەخۆشان دوور بکەوە.
- کاتێک کۆکە یان پژمین دەکەیت، دەستمال بەکاربهێنە بۆ داپۆشینی دەم و لووتت.
- کاتێک نیشانەکانی نەخۆشیت هەیە، لە ماڵەوە بمێنەوە.
پرسیارە باوەکان
چۆن خۆت لە تووشبوون بە سەرماخۆردن و ئەنفلۆنزا بپارێزیت؟
بە پاکوخاوێنیی دەستەکانت، خۆپاراستن لە دەست‌لێدان بە ڕووخسارت پێش پاککردنەوە، دوورکەوتنەوە لە کەسانی تووشبوو و مانەوە لە ماڵەوە کاتێک نەخۆشیت.
ئایا سەرماخۆردن لە نیشانەکانی دووگیانییە؟
لە سەرچاوە بەردەستەکاندا هیچ زانیارییەک نەهاتووە کە ئەم تووشبوونە بە نیشانەکانی دووگیانییەوە ببەستێتەوە.
کەی پێویستە سەردانی پزیشک بکەیت؟
لەو دۆخانەدا پێشنیار دەکرێت ڕاوێژی پزیشکی وەربگریت:
- ئەگەر لە ماوەی چەند ڕۆژێکدا چاکبوونەوە ڕوونەدات.
- کاتێک نیشانەکان خراپتر دەبن و توندتر دەبنەوە.
بەرپرسیارێتیی پزیشکی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ مەبەستی زانیارییە و جێگرەوەی ڕاوێژکردن لەگەڵ پزیشکی پسپۆڕ نییە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- ڕێنمایی تەواو بۆ ڤاکسینی ئەنفلۆنزا چوارجۆری
- ڤاکسین لە کاتی دووگیانیدا و پاراستنی کۆرپە
- کۆکەی سیاه: نیشانەکان و چارەسەر
- دەرزی ئەنفلۆنزا: ڕێنمایی و زانیاری
- زیاتر دەربارەی هەڵامەت، ئەنفلۆنزا و کۆڤید-١٩
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team