ئەمە باس لە سوودی لەبوو بۆ کەمکردنەوەی کێش دەکات و ڕوون دەکاتەوە چۆن ئەم ڕەگاوە سوورە یارمەتی کەمکردنەوەی کێش و تەندروستی گشتی دەدات.
سوودی لەبوو بۆ کەمکردنەوەی کێش بەڕاستی؟
داتاکان نیشان دەدەن کە خواردنی پڕ لە ئاو و کەم‌کالۆری، وەک چەغەندەر، بە گشتی پشتگیری هەوڵەکانی کەمکردنەوەی کێش دەکەن. بەڵام بەڵگە ڕاستەوخۆکانی سەلماندنی توانای ئەم خواردنە بۆ سووتاندنی چەوری بە تەنها لە مرۆڤدا سنووردارن؛ چونکە زۆربەی ئەنجامەکان پشت بە توێژینەوەی ئاژەڵان یان تاقیکردنەوەی مرۆڤیی کورتخایەن دەبەستن. بۆیە، باشترە وەک پێکهاتەیەکی یارمەتیدەر لە ناو شێوازی ژیانێکی تەندروستدا بەکاری بهێنرێت، نەک وەک تەنها ڕێگای لاغربوون.
سوودەکانی لەبوو بۆ ڕژێم و چالاکی جەستەیی
خستنەناوەی ئەم جۆرە سەوزەیە لە ڕژێمی خۆراکی چەند سوودێکی هەیە:
- کالۆریی کەم: یەک پەرداخ لە لەبووی خاو نزیکەی ٥٨.٥ کالۆری دابین دەکات و چەوریی کەمی تێدایە؛ ئەمەش ڕێگە دەدات بڕێکی سیرکەر بخورێت، بەبێ ئەوەی کالۆرییە ڕۆژانەکان لە سنوور تێپەڕێن.
- زیادکردنی هەستی تێربوون: یەک پەرداخ ٣.٨١ گرام ڕیشاڵ و بڕێکی مامناوەندی پرۆتینی تێدایە، کە ئارەزووی خواردنی ناشتەماڵ کەم دەکاتەوە.
- یارمەتیدانی ڕاهێنان: نایتراتی ناو لەبوو ڕەنگە یارمەتی باشترکردنی گواستنەوەی ئۆکسجین بۆ ماسولکەکان بدات؛ ئەمەش کارایی چالاکیی جەستەیی زیاد دەکات و یارمەتی سووتاندنی کالۆری دەدات، هەرچەندە بەڵگە زانستییەکان لەم بارەیەوە هێشتا بەس نین.
ڕێگاکانی تەندروستی بۆ خواردنی لەبوو بۆ لاغربوون
بەها خۆراکییەکەی بە پێی شێوازی ئامادەکردنی دەگۆڕێت:
- خاو: باشترە لە سالاددا ڕەندە بکرێت، بۆ پاراستنی ڤیتامینەکان و نایتراتەکانی کە پشتگیری فشاری خوێن دەکەن.
- کوڵاندن بە هەڵمی: هەڵبژاردەیەکی ئاسان‌هەرسە و دژەئۆکسیدانەکان دەپارێزێت.
- برژاندن: شیرینیی سروشتییەکەی دەردەخات، بەبێ پێویستی زیادکردنی شەکر؛ باشترە بە پوستەکەیەوە ببرژێندرێت بۆ پاراستنی کانزاکان.
- شەربەت: سوودی تەندروستی هەیە، بەڵام بەهۆی لابردنی پوستەکە ڕیشاڵی تێدا نییە؛ بۆیە باشترە لەگەڵ دانەوێڵەی تەواو یان دانەوێڵە وشکەکان بخورێت.
زیانەکانی لەبوو و ئاگادارییە تەندروستییەکان
سەرەڕای سوودەکانی، خواردنی لەبوو ڕەنگە بۆ هەندێک کەس کێشە دروست بکات:
- سیستەمی هەرس: لەبوو پێکهاتەی «فرۆکتان»ی تێدایە کە ڕەنگە ببێتە هۆی گاز، پفکردن یان سکچوون، بە تایبەتی لە کەسانی تووشی کۆلۆنی هەستیاردا.
- لەبوو و گورچیلە: نیو پەرداخی ٧٦ مللیگرام ئۆکسالەت تێدایە، کە ڕەنگە مەترسی دروستبوونی بەردی گورچیلە لە کەسانی پێش‌مەرجیان هەیەدا زیاد بکات.
- فشاری خوێن: خواردنی زۆری ڕەنگە ببێتە هۆی فراوانبوونەوەی زۆری ڕەگەکان و دابەزینی بەرچاوی فشاری خوێن، بە تایبەتی لە کەسانی بەساڵاچوودا.
- گۆڕانی ڕەنگ: ئاساییە ڕەنگی میز یان پیسایی ببێتە پەمەیی یان سوور.
پرسیارە باوەکان
ئایا لەبوو یارمەتی کەمکردنەوەی کێش دەدات؟
بە هۆکاری ڕاستەوخۆی کەمکردنەوەی کێش دانانرێت، بەڵام بەهۆی کالۆریی کەم و ڕیشاڵەکانییەوە کە هەستی پڕبوون زیاد دەکەن، پشتگیری ئەم پرۆسەیە دەکات.
ئایا لەبوو لە کاتی ڕژێمدا دەتوانێت جێگەی ژەمەکان بگرێتەوە؟
نەخێر؛ بەڵکو زیادکراوەیەکی خۆراکیی بەسوودە کە لە ڕژێمێکی هاوسەنگدا دەخرێتە ناو، ڕژێمێک کە پرۆتین، چەوریی تەندروست و سەوزەی تێدایە.
ئایا خواردنی زۆری شەربەتی لەبوو مەترسیی هەیە؟
خواردنی زۆری ڕەنگە ببێتە هۆی دابەزینی فشاری خوێن یان زیادبوونی مەترسیی بەردی گورچیلە بەهۆی ئۆکسالەتەوە.
کەی پێویستە ڕاوێژ بە پزیشک بکەیت؟
لە دۆخەکانی خوارەوەدا پێویستە پێش خواردنی زۆری لەبوو سەردانی پزیشک بکەیت یان ڕاوێژی لەگەڵ بکەیت:
- مێژووی پزیشکیی تووشبوون بە بەردی گورچیلە هەبێت.
- تووشی دابەزینی بەردەوامی فشاری خوێن بیت.
- دوای خواردنی لەبوو نیشانەی گەوارەیی توند وەک گرژبوونی توند یان دڵتێکچوونت هەبێت.
ڕەتکردنەوەی بەرپرسیارێتی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ زانیارییە و جێگەی ڕاوێژی پزیشکیی پسپۆڕ ناگرێتەوە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- سندرۆمی ڕوودەی نشتوو و ڕێژیمی خواردن
- زیانەکانی خەربوزە بۆ نەخۆشانی شەکرە
- سوودەکانی تۆری ڕەش و بەکارهێنانی
- سوودەکانی ماسی بۆ تەندروستی
- زیاتر دەربارەی خۆراکی تەندروست
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team