بزانە گرنگترین سوود و زیانەکانی پاسکیلی وەرزشی چین و چۆن بە سەلامەتی بەکاری بهێنیت بۆ باشترکردنی لێهاتوویی جەستەیی و سووتاندنی کالۆری لە ماڵ یان یانە.
سوودەکانی پاسکیلی وەرزشی بۆ جەستە چین؟
ئەم جۆرە وەرزشە چەندین سوودی تەندروستی بۆ بەکارهێنەرەکەی هەیە، گرنگترینیان ئەمانەن:
- بەهێزکردنی تەندروستی دڵ: وەک ڕاهێنانی کاردیۆ کار دەکات و لێدانی دڵ و گەیشتنی ئۆکسجین و خوێن بە ئەندامەکان زیاد دەکات؛ ئەمەش فشار کەم دەکاتەوە و دۆخی دەروونی، کوالێتی خەو و بیرەوەری باشتر دەکات.
- بەڕێوەبردنی کێش: یارمەتی سووتاندنی چەوری دەدات، بە تایبەتی چەوری سک و چەوری ناوەوەیی؛ ڕێژەی سووتاندنیش دەتوانێت بگاتە ٦٠٠ کالۆری لە کاتژمێرێکدا، بە پێی کێش و ئاستی هەوڵدان.
- دروستکردنی ماسولکە: یارمەتی بەهێزکردنی ماسولکەکانی بەشی خوارەوەی جەستە دەدات، وەک ڕان، کوناو، ماسولکەی ساق و پشت. هەروەها لە جۆرەکانی کە دەستگیرەیان هەیەدا دەتوانێت شان و بازووەکان بەهێز بکات.
- پشتگیریکردنی جومگەکان: یارمەتی ڕێگریکردن لە وشکبوونی جومگەکان و کەمکردنەوەی ئازارە پەیوەستەکان بە پووکی ئێسک یان ئاوسانی جومگەی ئەژنۆ دەدات، بە مەرجێک بە بەرگرییەکی نزم دەست پێ بکرێت.
- سەلامەتی و ئاسوودەیی: ژینگەیەکی سەلامەتی ڕاهێنان دابین دەکات کە لە مەترسییەکانی ڕێگا و گۆڕانی کەشوهەوا دوورە.
زیانەکانی پاسکیلی وەرزشی و مەترسییە ئەگەرییەکان
سەرەڕای سوودەکان، بەکارهێنانی ئەم پاسکیلە دەتوانێت هەندێک لاوەکی نەرێنی هەبێت، لەوانە:
- کاریگەرییە جەستەییەکان: پاڵپێوەنانێکی زۆر بەهێز لەسەر پێداڵەکان دەتوانێت ئازاری پێ دروست بکات، یان برین لە ئەژنۆ و کوناوەکاندا دروست ببێت؛ هەروەها لەوانەیە بەهۆی ئارەقکردن و سووڕانەوەی جلوبەرگی خۆڵەمی، پەڵەی پێست دروست ببێت.
- ئاڵنگارییە تەندروستییەکان: ڕاهێنانی پڕ لە توندی دەتوانێت ببێتە هۆی دابەزینی ئاستی شەکری خوێن یان فشاری خوێن.
- سنوورداربوونی سووتاندنی کالۆری: بە بەراورد بە ئامێری ڕاکردن، کاریگەریی کەمترە لە سووتاندنی کالۆریدا؛ بۆ نموونە، کەسێک کە ٨١ کگم کێشی هەیە، لە ماوەی ٣٠ خولەکدا ٢٨٦ کالۆری دەسووتێنێت، لە کاتێکدا ئامێری ڕاکردن لە هەمان ماوەدا ٤٠٨ کالۆری دەسووتێنێت.
- هۆکارە دەروونییەکان: هەندێک کەس لەوانەیە بەهۆی مانەوە لە شوێنێکی جێگیر و نەبوونی دیمەنی سروشتی، بێزار ببن.
ئامۆژگاری بۆ بەکارهێنانێکی سەلامەت و کاریگەر
بۆ خۆپاراستن لە زیانەکان، باشترە ئەم ڕێنماییانە جێبەجێ بکەیت:
١. ڕێکخستنی کورسی: بەشی سەرەوەی لەنگەرت دەبێت لە ئاستی بەرزترین بەشی کورسی بێت، بۆ ئەوەی لە ئازاری ئێسک و جومگەکان خۆت بپارێزیت.
٢. جلوبەرگ و کەرەستە: پێڵاوی وەرزشی تایبەت بپۆشە بۆ ئەوەی جێگیریی قۆڵپێ و پێ باشتر بێت.
٣. هێواش هێواش زیادکردنی هەوڵدان: بەرگرییەکە ڕێک بخە بۆ زیادکردنی سوود، بەڵام لە مانگی یەکەمی گونجاندندا خۆت بە هەوڵدانێکی زۆر ماندوو مەکە.
٤. ئاودانەوە: هەر چەند خولەک جارێک ئاو بخۆرەوە بۆ ڕێگریکردن لە وشکبوون.
٥. پشوودان: ئەگەر هەر جۆرە ئازارێکت هەست پێ کرد، دەستبەجێ بوەستە تا جەستەت دەرفەتی چاکبوونەوەی هەبێت.
پرسیارە باوەکان
ئایا پاسکیلی وەرزشی سک لاغەر دەکات؟
بەڵێ، سواری ئەم پاسکیلە یارمەتی لەناوبردنی چەوری سک و چەوری ناوەوەیی قووڵی ناو سک دەدات، بەبێ کاریگەری لەسەر ماسولکەکانی سک.
ئایا پاسکیلی وەرزشی زیان بە ئەژنۆ دەگەیەنێت؟
بە گشتی ڕاهێنانێکی سەلامەتە، بەڵام ئەگەر پۆزیشنی دروست ڕێک نەخرابێت یان ڕاهێنانەکە لە توانای جەستەیی زیاتر بێت، لەوانەیە برین یان ئازار لە ئەژنۆدا دروست ببێت.
لە کوێ دەتوانرێت سواری پاسکیلی وەرزشی بکرێت؟
دەتوانیت لە ماڵ یان لە یانە وەرزشییەکاندا ڕاهێنان پێ بکەیت.
ئایا پاسکیلی وەرزشی کوناو گەورە دەکات؟
یارمەتی بەهێزکردنی ماسولکەکانی کوناو و ڕان دەدات، بە تایبەتی کاتێک ئاستی بەرزی بەرگری بەکار دەهێنرێت؛ ئەمەش یارمەتی زیادکردنی قەبارەی ماسولکە دەدات.
کەی پێویستە سەردانی پزیشک بکەیت؟
لەو بارودۆخانەدا ئامۆژگاری دەکرێت ڕاوێژ بە پزیشک بکەیت:
- ئەگەر نەخۆشیی دڵت هەیە یان فشاری خوێنت بەرزە، پێش دەستپێکردنی ڕاهێنان.
- کاتێک لە کاتی ڕاهێنان یان دواییدا هەست بە ماندووبوون یان ئازارێکی نائاسایی دەکەیت.
- ئەگەر دەرمانی تایبەت بەکاردەهێنیت یان پێشتر نیگەرانییەکی پزیشکیت هەبووە.
ڕەتکردنەوەی بەرپرسیاریەتی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ مەبەستی زانیارییە و جێگرەوەی ڕاوێژی پزیشکی پسپۆڕانە نییە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- ڕاهێنان بۆ بەهێزکردنی بازووەکان و جەستە
- هۆکاری گرژبوونی ماسولکەی قاچ لە خەودا
- ماوەی کاریگەریی مێلاتۆنین و کاتی کاریگەرییەکەی
- خەوتنی زوو و تەندروستی دڵ
- زیاتر دەربارەی وەرزش و لەشجوانی
Photo: Chanan Greenblatt, CC0 1.0, via stocksnap.io
approved by: Medica Health team
