لوولی چاو کاتێکە هەردوو چاو لە یەک کاتدا سەیری هەمان خاڵ ناکەن؛ زۆرجار لە منداڵییەوە دەردەکەوێت و دەستنیشانکردن و چارەسەرکردن بینین دەپارێزێت.
هۆکارەکانی دەرکەوتنی لوولی چاو لە تەمەنی منداڵیدا
ماسولکەکانی چاو کۆنترۆڵی جووڵەی چاو دەکەن. کاتێک هاوئاهەنگیی ئەم ماسولکانە تێکدەچێت، مێشک ناتوانێت دوو وێنەکەی لە هەردوو چاوەوە وەردەگیرێن یەک بخاتەوە. هۆکارەکە لەوانەیە ئەمانە بن:
- هۆکاری بۆماوەیی.
- هەوڵی چاو بۆ قەرەبووکردنەوەی کێشەی بینینی تر، وەک دووربین.
- لە هەندێک حاڵەتدا هۆکاری نەزانراو.
دەستنیشانکردن و چارەسەرکردنی لوولی چاو لە منداڵاندا
پزیشکانی چاو بۆ دەستنیشانکردنی سەرەتایی، پشت بە چاودێریکردنی ڕاستەوخۆی ئاراستەی هەردوو چاو دەبەستن. بۆ دیاریکردنی وردتر، لەوانەیە پزیشک یەکێک لە چاوەکان دابپۆشێت و داوا لە منداڵەکە بکات سەیری شتێکی دیاریکراو بکات. ئەمە یارمەتی دەدات بزانرێت هەر چاوێک تا چەند دەجووڵێت و دیاری بکرێت ئایا منداڵەکە تووشی کەمتوانایی چاو (Amblyopia) بووە، کە حاڵەتێکە تێیدا یەکێک لە چاوەکان بە باشی کار ناکات بۆ گەشەپێدانی سیستەمی بینینی مێشک.
هەڵبژاردەکانی چارەسەریش بە پێی حاڵەت جیاوازن:
- چاویلکە: لە حاڵەتەکانی ناگونجانی کەمدا بەکاردێت.
- کۆمپرێس و دەرمان: ئامانجیان باشترکردنی دۆخی ئەو چاوەیە کە تووشی کەمتوانایی بووە، بۆ ئەوەی یارمەتی بدەن ڕاست بێتەوە و هاوتای چاوەکەی تری کار بکات.
- ڕاهێنانی چاو: لە هەندێک حاڵەتدا سوودبەخش دەبێت.
- نەشتەرگەری: لە حاڵەتە توندەکانی لوولی چاو تەنها چارەسەرە. لە نەشتەرگەریدا درێژی یان شوێنی ماسولکەکانی دەوروبەری چاو دەگۆڕدرێت بۆ دڵنیابوون لە ڕاستبوونەوەی.
ئایا لوولی چاو خۆبەخۆ لادەچێت؟
زۆر بە دەگمەنە منداڵ بتوانێت بەبێ دەستێوەردانی پزیشکی لوولی چاوێک کە بە تەواوی پەرەی سەندووە لاببات. لە منداڵە تازە لەدایکبووەکاندا لەوانەیە چاوەکان هاوئاهەنگ نەبن، بەڵام چاوەڕوان دەکرێت لە ماوەی سێ تا چوار مانگ دوای لەدایکبوون ڕاست ببنەوە. هەروەها حاڵەتێک هەیە بە ناوی «لوولی چاوە ساختە» (Pseudostrabismus)، کە تێیدا بەهۆی پانیی بناری لووت وا دەردەکەوێت منداڵەکە لوولی چاوە، لە کاتێکدا چاوەکان لە ڕاستیدا ڕاستن.
پرسیارە باوەکان
چۆن لوولی چاو لە منداڵاندا دەستنیشان و چارەسەر دەکرێت؟
دەستنیشانکردن لە ڕێگەی پشکنینی پزیشکی چاو و چاودێریکردنی جووڵەی چاوەکانەوە دەکرێت. چارەسەریش بریتییە لە بەکارهێنانی چاویلکە، کۆمپرێس، دەرمان یان نەشتەرگەری بۆ گۆڕینی ماسولکەکانی چاو.
هۆکاری لوولی چاو لە منداڵاندا چییە؟
لوولی چاو بەهۆی ئەوەوە ڕوودەدات کە ماسولکەکانی چاو ناتوانن جووڵەکانیان بە هاوئاهەنگی کۆنترۆڵ بکەن. لەوانەیە هۆکارەکە بۆماوەیی بێت، یان هەوڵێک بێت بۆ قەرەبووکردنەوەی کێشەی بینین وەک دووربین، یان هۆکارێکی ڕوونی نەبێت.
ئایا منداڵەکەتان دەتوانێت لوولی چاو لاببات؟
زۆر بە دەگمەن لوولی چاو بە تەواوی خۆبەخۆ لادەچێت؛ بۆیە پێویستە چارەسەر بکرێت تاکو ڕێگری لە کەمتوانایی چاو یان کێشەی هەمیشەیی بینین بکرێت.
کەی پێویستە سەردانی پزیشک بکەن؟
لە حاڵەتەکانی خوارەوە دەبێت دەستبەجێ سەردانی پسپۆڕی چاو بکرێت:
- ئەگەر تەمەنی منداڵەکە لە چوار مانگ زیاتر بووە و هێشتا چاوەکانی هاوئاهەنگ نین.
- کاتێک ڕاست نەبوونی چاوەکان بە ڕوونی و ئاشکرا دەبینرێت.
بەرپرسیارێتی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ مەبەستی زانیارییە و جێگای ڕاوێژی پزیشکی پسپۆڕ ناگرێتەوە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- لوچیی ساختە و جۆرەکانی لاری چاو
- ڕێنمایی تەندروستی چاو و پاراستنی بینین
- مگسی پێش چاو: نیشانە و هۆکارەکان
- وشکی چاو؛ هۆکار و چارەسەر
- زیاتر دەربارەی نەخۆشییەکانی چاو
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team