کانوونی دووەم بەبێ ئەلکۆل دەتوانێت خەوتنت باشتر بکات؛ ٦١%ی پێگەیشتووانی پرسیارلێکراو دەڵێن بەبێ ئەلکۆل خەویان باشترە.
ژانویەریی بێ ئەلکۆل واتە چی؟
ئەم ماوەیە بریتییە لە خۆپاراستن لە خواردنەوەی هەر جۆرە ئەلکۆلێک بۆ تەواوی مانگی کانوونی دووەم. هەندێک کەس لە یەکەمی مانگەکەوە دەست پێ دەکەن، بەڵام هەندێکی تر چاوەڕێ دەکەن تا ئاهەنگەکانی ڕۆژی ساڵی نوێ کۆتایی دێن. زۆرجار ئەم ماوەیە دەبێتە خاڵی دەستپێک بۆ ئەوانەی دەیانەوێت گۆڕانکارییەکی هەمیشەیی لە خواردنەوەکانیاندا بکەن یان سوودە جەستەییەکانی بێ‌ئەلکۆل‌بوون تاقی بکەنەوە.
کاریگەریی ئەلکۆل لەسەر کوالێتی خەو
هەرچەندە هەندێک کەس دەبینن خواردنەوەی ٣ تا ٦ پەرداخ لە یەک کاتژمێر پێش خەوتن یارمەتییان دەدات زووتر بخەون، ئەم کاریگەرییە کاتییە. توێژینەوەکان ئاماژە دەکەن کە هەر سوودێک کە ئەلکۆل لە خەوەوە دەیبەخشێت، بە گشتی دوای سێ تا شەش شەو خواردنەوە لەناو دەچێت.
ئەلکۆل دەتوانێت پێکهاتەی خەو تێک بدات و شەپۆلەکانی مێشک بگۆڕێت، کە زۆرجار ئەمانەی لێ دەکەوێتەوە:
- لە نیوەی دووەمی شەودا زیاتر بەئاگا دێیت.
- بە گشتی خەو ئارام نابێت.
- زۆر جار لە خەو هەڵدەستی (هەندێک کەس دەڵێن لە شەوێکدا ٤ تا ٥ جار لە خەو هەڵدەستن).
وەڵامی تاکەکەسی بە پێی بۆماوە و شێوازی ژیان دەگۆڕێت. بۆ نموونە، پیاوان و ژنان ئەلکۆل بە جیاوازی پرۆسێس دەکەن، چونکە ژنان بە گشتی ئەو ئەنزیمەیان کەمترە کە بۆ شیکردنەوەی ئەلکۆل پێویستە، هەروەها ئاستی ئاوی جەستەیان جیاوازە.
سوودی وازهێنان لە خواردنەوەی ئەلکۆل بۆ تەندروستی و باشی گشتی
خەڵک بە هۆکاری جۆراوجۆر واز لە ئەلکۆل دەهێنن. بەپێی داتاکانی ڕاپرسی، هۆکارە سەرەکییەکان ئەمانەن:
- تەندروستیی گشتیی باشتر (٥٣%)
- پاشەکەوتکردنی پارە (٤٩%)
- خەوی باشتر (٣٦%)
ئەوانەی بۆ چەند هەفتەیەک یان زیاتر واز لە خواردنەوە دەهێنن، زۆرجار باس لە باشبوونی دیاریکراوی خەویان دەکەن. نزیکەی ٣٧% دەڵێن خەویان تا ڕادەیەک باشترە و ٢١% دەڵێن زۆر باشترە. لەنێو ئەم کەسانەدا، ٥٠% خەوی قووڵتر دەکەن، ٤٨% کاتێک لە خەو هەڵدەستن هەست بە تازەبوونەوە دەکەن، و ٤٢% لە ماندووبوونی ڕۆژانەیان کەمتر دەبێتەوە. سوودە باسکراوەکانی تر بریتین لە زیادبوونی سەرنج، باشبوونی دۆخی دەروونی و هۆشیاریی زیاتر.
ڕێنمایی بۆ مانگێک بەبێ ئەلکۆل
بۆ بەڕێوەبردنی تاقیکردنەوەی کانوونی دووەم بەبێ ئەلکۆل و مانگەکانی تری خۆپاراستن، ئەم ڕێگایانە لەبەرچاو بگرە:
- هۆکاری خۆت دیاری بکە: سەرنج بخەرە سەر هۆکارە تایبەتەکانی خۆت تا پابەند بمێنیت.
- جێگرەوەیەک بدۆزەوە: خواردنەوە ئەلکۆلییەکان بە ئاو، خواردنەوەی گازی، قاوە یان مۆکتەیل بگۆڕە.
- ژینگەکەت بگۆڕە: هەندێک کەس دوور دەکەونەوە لە شوێنە باوەکانی خواردنەوە (٤٢%)، لە کاتێکدا هەندێکی تر چالاکییەکانی بێ ئەلکۆل پلاندانان دەکەن (٤٤%).
- شتێک بنۆشە: خواردنەوەیەکی بێ ئەلکۆل دەتوانێت ئەو عادەتە ڕازی بکات کە لە کۆبوونەوە کۆمەڵایەتییەکاندا شتێک لە دەستتدا بێت.
پرسیارە باوەکان
بۆچی کانوونی دووەم بەبێ ئەلکۆل؟
خەڵک بەشداری دەکەن بۆ باشترکردنی تەندروستیی جەستەیی و دەروونی، پاشەکەوتکردنی پارە، کەمکردنەوەی کێش یان زیادکردنی ئاستی وزەیان.
کانوونی دووەم بەبێ ئەلکۆل چ سوودێکت پێ دەگەیەنێت؟
دەتوانێت ببێتە هۆی خەوی قووڵتر، کەمبوونەوەی ماندووبوونی ڕۆژانە و هەستکردن بە تازەبوونەوە. هەروەها ڕەنگە یارمەتی تاکەکان بدات تێبگەن کە ئەلکۆل چارەسەرێکی کورتخایەنی فشارە؛ چارەسەرێک کە لە ڕاستیدا دەتوانێت نیگەرانی و خەمۆکی خراپتر بکات.
کانوونی دووەم بەبێ ئەلکۆل کاریگەری لە جەستەت چۆن دەکات؟
بە دوورخستنەوەی ئەلکۆل، جەستە دەتوانێت لە کاریگەرییەکانی وەک وشکبوونەوە و سەرئێشە چاک ببێتەوە. ئەمە ڕێگە دەدات پێکهاتەی خەوی مێشک بەبێ تێکدانەکانی ئەلکۆل جێگیر بێت.
کەی پزیشک ببینیت
ئەگەر نیشانەکانی وازهێنانی ئەلکۆل توندن، یان ئەگەر دەتەوێت واز بهێنیت بەڵام ناتوانیت، ڕاوێژ بە پڕۆفیشناڵێکی تەندروستی بکە. ئەگەر نیگەرانی یان خەمۆکیی درێژخایەنت هەیە و هەوڵت داوە بە ئەلکۆل کۆنترۆڵی بکەیت، داوای ڕاوێژی پزیشکی بکە.
ڕەتکردنەوەی بەرپرسیاریی پزیشکی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ مەبەستی زانیارییە و جێگرەوەی ڕاوێژی پزیشکیی پیشەیی، دەستنیشانکردنی نەخۆشی یان چارەسەر نییە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- نیگەرانی لەسەر پارە و باشترکردنی خەو
- خەوتن لەسەر سک و کاریگەرییە تەندروستییەکانی
- هەمان کات هەڵسان بۆ خەوی باشتر
- چارەسەری زۆر خەوتن و ڕێگاکانی باشترکردنی خەو
- زیاتر دەربارەی خەو و تێکچوونەکانی خەو
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team