سندرۆمی دوای لابردنی کیسەی زەردە دەتوانێت دوای نەشتەرگەریی لابردنی کیسەی زەردە ڕووبدات و ببێتە هۆی بەردەوامبوونی کێشەی هەرسکردن.
ئەم دۆخە چییە و هۆکارەکانی چین؟
ئەم دۆخە لە نێوان ٥% تا ٤٠%ی ئەو کەسانەدا ڕوودەدات کە نەشتەرگەریی لابردنی کیسەی زەردەیان کردووە و زۆرجار کاتییە. ئەم سندرۆمە بە شێوەیەکی سەرەکی بەهۆی دوو هۆکارەوە دروست دەبێت:
- ڕژانی شلەی زەردە بۆ شوێنەکانی دیکە، وەک گەدە.
- مانه‌وەی هەندێک بەردی کیسەی زەردە لە ناو کەناڵە زەردەکاندا دوای تەواوبوونی نەشتەرگەرییەکە.
نیشانەکانی ئەم سندرۆمە
نیشانەکانی نەخۆش دەتوانن کێشەکانی بەشی سەرەوە و خوارەوەی سیستەمی هەرسکردن بگرنەوە. لە دیارترینەکانیان:
- ئازاری گەدە و بەشی سەرەوەی ڕاستی سک.
- هەستکردن بە پفکردن، هەبوونی گاز یان تووشبوون بە سکچوون.
- دڵتێکچوون و ڕشانەوە.
- هەوکردنی گەدە یان مری.
- بەرزبوونەوەی پلەی گەرمیی جەستە.
- زەردبوونی چاو و پێست.
دەستنیشانکردن و چارەسەری سندرۆمی دوای لابردنی کیسەی زەردە
پزیشکان چەندین پشکنین بەکار دەهێنن بۆ پشتڕاستکردنەوەی دۆخەکە؛ لەوانە پشکنینی خوێنی گشتگیر بۆ دەرخستنی هەوکردن، پشکنینی کارکردنی جگەر و پانکریاس (وەک ئەمیلاز و لایپەیز)، هەروەها سی‌تی‌سکەن یان ئەلتراساوند بۆ هەڵسەنگاندنی فراوانبوونی کەناڵی زەردە. ئەندۆسکۆپیی ناوەوەی کەناڵەکانی زەردە و پانکریاس لە وردترین ڕێگاکانی دەستنیشانکردنن.
چارەسەرەکەش بەپێی دۆخەکە دەبێت:
- چارەسەری دەرمانی:
- بۆ دۆخی ڕیفلاکس و هەڵئاوسانی ڕیخۆڵەی گەورە: دژە سپازمی وەک دایسیکڵۆمین، ئارامکەرەوە وەک دیازیپام، یان ماددەی پڕکەرەوە وەک پۆلیکاربۆفیل بەکاردەهێنرێن.
- بۆ دۆخی سکچوونی تەنها: کۆلیستیرامین بەکاردەهێنرێت.
- بۆ دۆخی گەڕانەوەی ترشی گەدە بۆ مری یان هەڵئاوسانی گەدە: دژەترشییەکان وەک کاربۆناتی کالسیۆم، دژەکانی پەمپی پرۆتۆن وەک ئۆمیپرازۆل، یان دژەهەستامینەکان وەک سیمیتیدین بەکاردەهێنرێن.
- چارەسەری نەشتەرگەری: ئەندۆسکۆپیی پانکریاس و کەناڵەکانی زەردە وەک باوترین ڕێگای نەشتەرگەری بەکاردەهێنرێت.
ئاڵۆزییە ئەگەرییەکان دوای نەشتەرگەری
جگە لەو سندرۆمەی باس کرا، دوای نەشتەرگەریی لابردنی کیسەی زەردە ئاڵۆزیی دیکەش دەتوانن ڕووبدەن، وەک:
- ڕژانی شلەی زەردە بۆ بۆشایی ناو سک.
- خوێنبەربوون یان تووشبوون بە هەوکردنی بەکتریایی لە شوێنی برینەکە.
- برینداربوون یان زیانگەیشتن بە کەناڵی زەردە، ڕیخۆڵە یان ڕەگە خوێنییەکان.
- سندرۆمی میریزی بەهۆی پێکهاتنی بەرد، ئەگەر بەشێک لە کەناڵە کیسەییەکان بمێنێتەوە.
- بەربەستبوونی کەناڵی زەردە ئەگەر ستێنتی دانراو لە ماوەی ٣ تا ٦ مانگدا لاببرێتەوە.
پرسیارە باوەکان
بۆچی پێویستە کیسەی زەردە لاببرێت؟
نەشتەرگەری بۆ چارەسەری بەردی کیسەی زەردە ئەنجام دەدرێت کە ئازاری توند دروست دەکات، یان لە دۆخی هەوکردنی توندی کیسەی زەردە، هەبوونی بەرد لە کەناڵی زەردە، هەوکردنی پانکریاس بەهۆی بەردەوە، یان هەبوونی پۆلێپی گەورە کە ڕەنگە ببێتە شێرپەنجە.
سندرۆمی دوای لابردنی کیسەی زەردە واتای چییە؟
دۆخێکی پزیشکییە کە دوای نەشتەرگەری ڕوودەدات و بەردەوامبوونی نیشانەکانی وەک هەرسکردنی قورس و ئازاری سک دەگرێتەوە، سەرەڕای لابردنی ئەو ئەندامەی لە بنەڕەتدا بووەتە هۆی کێشەکە.
کیسەی زەردە چۆن لادەبرێت؟
لابردنی کیسەی زەردە یان بە ئەندۆسکۆپیی سک ئەنجام دەدرێت، کە لە ڕێگەی بڕینە بچووکەکان و کامێرای ڤیدیۆییەوە دەکرێت و باوترین ڕێکارە؛ یان بە نەشتەرگەریی کراوە کە پێویستی بە بڕینێکی گەورەی تاکە و ماوەی چاکبوونەوەی درێژتر هەیە.
کەی پێویستە سەردانی پزیشک بکرێت؟
ئەگەر دوای نەشتەرگەری ئەم نیشانانە دەرکەوتن، دەبێت دەستبەجێ داوای چاودێریی پزیشکی بکرێت:
- بەرزبوونەوەی لەناکاوی پلەی گەرمی (تا).
- زەردبوونی پێست یان چاو.
- ئازاری توندی سک یان پفکردنی بەرچاو.
- دەرچوونی چڵک لە برینی نەشتەرگەری یان هەبوونی ئاوسان و سووربوونەوەی توند.
- دڵتێکچوون و ڕشانەوەی بەردەوام.
ڕەتکردنەوەی بەرپرسیارێتی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ مەبەستی زانیارییە و جێگرەوەی ڕاوێژ لەگەڵ پزیشکی پسپۆڕ نییە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- لابردنی کیسەی زەرداو و ئاڵۆزییەکانی
- لوزالمەعدەی دەستکرد چییە و چۆن کار دەکات؟
- هەوکردنی مزمنی کیسەی زەردە و چارەسەرەکانی
- لابردنی کیسەی زەردە: زیانە باوەکان و ڕێگای پاراستن
- زیاتر دەربارەی زراو و پەنکریاس
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team