چارەسەری برین و خراشە سووکەکان پێویستی بە هەنگاوی دروست هەیە بۆ چاکبوونەوەی خێرا و ڕێگریکردن لە تووشبوونی باکتریا و دروستبوونی شوێنی برین.
هەنگاوەکانی چارەسەری برین و خراش لە ماڵەوە
زۆربەی بریندارییە سووکەکان دەتوانرێت لە ماڵەوە چارەسەر بکرێن، بەوەی ئەم هەنگاوانە جێبەجێ بکرێن:
- ڕاگرتنی خوێنڕژان: چەند خولەک پارچە قوماشێکی پاک بەسەر شوێنی برینداردا دابگرە. ئەگەر بکرێت، ئەندامی بریندار بەرز بکەرەوە تا لە ئاستی دڵ بەرزتر بێت و ڕێژەی خوێنڕژان کەم بکاتەوە.
- پاککردنەوە و دژەعەفونی‌کردن: برینەکە بە ئاو و سابون باش بشۆرە بۆ لابردنی خۆڵ و شتی نامۆ. بۆ پاککردنەوەی برینی زۆر پیس، دەتوانرێت ئاوەکسیجینی بە ڕێژەی ٣% بەکاربهێنرێت، بەڵام مەهێڵە بە پێستی تەندروست بگات.
- داپۆشین: بانداژی ستەریل یان گاز بەکاربهێنە و ئاگاداربە بانداژەکە زۆر توند نەبەسترێت، بۆ ئەوەی هەوا بتوانێت بگاتە برینەکە. بانداژەکە هەموو ڕۆژێک یان کاتێک تەڕ بوو بیگۆڕە.
- تەڕکردنەوە و پاراستن: بەکارهێنانی مەرهەمی دژەباکتریا ڕێگری دەکات لەوەی بانداژەکە بە برینەکەوە بلکێت و شێدارییەک بۆی دابین دەکات. هەروەها پێشنیار دەکرێت لەسەر برینی چاکبووەوە کرێمی پاراستن لە خۆر بە فاکتەری پاراستنی لانیکەم ١٥ بەکاربهێنرێت، بۆ ڕێگریکردن لە گۆڕانی ڕەنگی پێست یان دروستبوونی شوێنی برین.
- مامەڵەکردن لەگەڵ قەڵف: قەڵفی قاوەیی کە لەسەر برینەکە پێک دێت لامەدە، چونکە پێستی نوێ دەپارێزێت. ئەگەر زۆر ڕەق بوو، دەتوانیت بە تێکەڵەیەک لە یەک کەوچکی گەورە سرکە لە یەک لیتر ئاو نەرمی بکەیتەوە.
مامەڵەکردن لەگەڵ بریندارییەکانی ڕووخسار
برینەکانی ڕووخسار چاودێریی تایبەتیان دەوێت، چونکە پێستی ئەم ناوچەیە باریکە:
- برینی دەم و لێو: دەم بە ئاوی سارد بشۆرە و پارچەیەک سەهۆڵ دابنێ بۆ کەمکردنەوەی ئاوسان.
- برینی لووت و گوێ: خراشی سووک بە شێوازی ئاسایی پاک و دژەعەفونی دەکرێت، بەڵام شینبوونەوەی گەورە، کۆبوونەوەی خوێن لە ژێر پێست یان برینی قووڵی لووت و گوێ پێویستی بە دەستێوەردانی پزیشکیی خێرا هەیە.
- کەمکردنەوەی ئاوسان: دەتوانیت کۆمپرێسی سەهۆڵ (لەناو کیسەیەکدا) بۆ ماوەی ٥ خولەک هەر دوو کاتژمێر جارێک لەسەر شوێنی ئاوساو دابنێیت. سەهۆڵەکە ڕاستەوخۆ لەسەر پێست مەدانێ.
هەڵبژاردەکانی چارەسەری شوێنی برین و خراش
ئەگەر دوای چاکبوونەوەی بریندارییەکە شوێنێک لەسەر پێست مایەوە، چەند هەڵبژاردەی پزیشکی و ماڵەوە هەن:
- چارەسەری ماڵەوە: بەشی پێویست ئاو بخۆرە، خواردنی تەندروست بخۆ و کۆمپرێسی گەرم بەکاربهێنە (١٠-٢٠ خولەک، ٣-٤ جار لە ڕۆژێکدا) بۆ هاندانی گەڕانی خوێن.
- دەستێوەردانی پزیشکی:
- پەڕەی جێلی سیلیکۆن: هەموو ڕۆژێک بۆ ماوەی ١٢ کاتژمێر و بۆ ماوەی ٣ مانگ لەسەر شوێنی چاکبووەوە دادەنرێت.
- پیلینگى کیمیایی و لەیزەر: بۆ لابردنی شوێنی برین و نەرمکردنەوەی پێست.
- دەرزیی ستێرۆید: بۆ شوێنی برینی گەورە و بەرز بەکاردێت، بۆ کەمکردنەوەی قەبارە و ئاوسانی.
کەی پێویستە سەردانی پزیشک بکەیت؟
لەو دۆخانەدا پێویستە یارمەتیی پزیشکی وەربگریت:
١. ئەگەر برینەکە زۆر قووڵ بێت یان پێویستی بە درزکردن هەبێت.
٢. ئەگەر برینەکە لە ماوەی دوو هەفتەدا چاک نەبێتەوە.
٣. دەرکەوتنی نیشانەکانی تووشبوون، وەک تا، دەرچوونی شلە (زەرد، سپی یان سەوز)، زیادبوونی ئاوسان و ئازار، یان دەرکەوتنی هێڵێکی سوور کە لە شوێنی بریندارییەکەوە درێژ دەبێتەوە.
٤. پێویستی بە وەرگرتنی ڤاکسینی تیتانۆس، ئەگەر لە ماوەی پێنج ساڵی ڕابردوودا وەرنەگیرابێت (باشترە لە ماوەی ٧٢ کاتژمێر لە دوای برینداربوون وەربگیرێت).
پرسیارە باوەکان
جەستە چۆن خراش و برین چاک دەکاتەوە؟
جەستە قەڵفێکی ڕەق پێک دەهێنێت کە وەک بەربەستێکی سروشتی ناوچەکە لە میکرۆب و پیسی دەپارێزێت. لە ژێر ئەم قەڵفەدا پێستی نوێ گەشە دەکات تا قەڵفەکە بەخۆی بکەوێتەوە.
ئایا بەکارهێنانی ئەلکۆل بۆ دژەعەفونی‌کردنی برین بەسوودە؟
هەندێک سەرچاوە ئاماژە دەکەن کە بەکارهێنانی ئەلکۆل یان محلولی یۆدین لەوانەیە زۆر یارمەتیی چاکبوونەوەی برین نەدات و ئازار بۆ بریندار دروست بکات.
چۆن دەتوانرێت شوێنی برین لە منداڵان کەم بکرێتەوە؟
خێرا پێشکەشکردنی یارمەتیی سەرەتایی، پاک ڕاگرتنی برین و بەکارهێنانی کرێمی پاراستن لە خۆر دوای چاکبوونەوە، یارمەتی کەمکردنەوەی دروستبوونی شوێنی برین دەدەن.
ڕەتکردنەوەی بەرپرسیارێتی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ مەبەستی زانیارییە و جێگرەوەی ڕاوێژکردن لەگەڵ پزیشکی پسپۆڕ نییە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- چارەسەری نوێ بۆ ئاوڵەمرغان و کاتی بەکارهێنان
- ڕێنمایی شعیرەی چاو و چارەسەری
- لکەکانی تەمەن و ڕێگاکانی چارەسەر
- چاودێری پێست دوای لەیزەر
- زیاتر دەربارەی نەخۆشییەکانی پێست
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team