پێش… چی بخۆین؟ خواردنی گونجاو پێش خەوتن کوالێتی خەوتن باشتر دەکات و خواردنی تێکدەری خەوتنیش دوور دەخاتەوە.
پێش… چی بخۆین؟ هەڵبژاردەی خواردن بۆ باشترکردنی کوالێتی خەوتن
هەندێک جۆری دیاریکراوی خواردن یارمەتی جەستە دەدەن ئارام ببێتەوە و بگاتە خەوتنێکی قووڵ؛ لە گرنگترینیان:
- مۆز: سێرۆتۆنین و مێلاتۆنین، هەروەها مەگنیزیۆم لەخۆدەگرێت کە بە ئارامکردنەوەی ماسولکەکان یارمەتی دەدات.
- بادام: بڕێکی باش لە تریپتۆفان و مەگنیزیۆم دابین دەکات.
- هەنگوین: هاندەری دەرچوونی مێلاتۆنینە و مادەی ئۆرێکسین کەم دەکاتەوە؛ ئەو مادەیەش زیاترکردنی وریایی لێدەکەوێتەوە.
- جۆ: ئەمینوئاسید و کانزا و ڤیتامین بۆ جەستە دابین دەکات کە بەرهەمهێنانی مێلاتۆنین هاندەدەن.
- گۆشتی مریشکی قەلەڕەش: بە بڕی بەرزی تریپتۆفان جیاوازە.
خواردن و خواردنەوەکانی باشترە لە لیستی پێش… چی بخۆین؟ دووریان بکەینەوە
هەندێک هەڵبژاردەی خواردن دەکرێت خولەکەی خەوتن تێک بدەن یان کاریگەری لەسەر کوالێتییەکەی دابنێن؛ بۆیە باشترە لەمانە دوور بکەویتەوە:
- قاوە: کاریگەری کافایین دەکرێت بۆ ماوەی ١٠ کاتژمێر لە جەستەدا بمێنێتەوە؛ بۆیە پێشنیار دەکرێت دوای نانی نیوەڕۆ واز لە خواردنەوەی بهێنیت.
- خواردنی چەور: هەستی سووتانی گەدە و هەرسکردنی قورس دروست دەکات و دەبێتە هۆی ناڕەحەتی.
- خواردنی تیژ: مادەی تێدایە کە ڕێکخستنی پلەی گەرمی جەستە قورس دەکات.
- پەنیر: دەکرێت خەونی نامۆ دروست بکات، چونکە تیرامین و ئەمینوئاسیدەکانی هۆی زیادبوونی وریایی مێشکن.
- کحول: تەنانەت خواردنەوەی یەک پەرداخیش دەکرێت ڕێگری لە گەیشتن بە خەوتنی قووڵ بکات و ببێتە هۆی بەردەوام بەئاگاهاتنەوە لە خەودا.
بێهەستیی دەستەکان لەکاتی خەوتندا
هەندێک کەس کاتێک لە خەو هەڵدەستن، هەستی مورمۆڕ یان لەدەستدانی هەست لە بەشێک لە دەستەکانیان دەکەن. زۆرجار ئەم بێهەستییە بەهۆی فشار یان هەراسانبوونی دەمارەکان، یان زیانیانەوە دروست دەبێت.
هۆکارەکانی بێهەستیی ئەندامەکان
هۆکارەکان لە دۆخی سادەوە تا دۆخی پزیشکی جیاوازن؛ لەوانە:
- هۆکارە میکانیکییەکان: وەک ماوەیەکی درێژ خەوتن لەسەر دەستەکان، یان چەمانەوەی ئانیشک کە فشار دەخاتە سەر دەمارە ئەلنییەکە.
- دۆخە تەندروستییەکان: وەک شەکرە، نەخۆشییەکانی گورچیلە و جگەر، سکلیڕۆزی چەندگۆشەیی، یان نیشانەکانی کەناڵی کارپال.
- کەمیی خۆراکی: کەمیی ڤیتامینی B، بە تایبەتی ڤیتامینی B12.
- هۆکارەکانی تر: کۆبوونەوەی شلە، بەرکەوتن بە ژەهراوەکان وەک سەرب و زیو، یان کاریگەریی لاوەکیی هەندێک دەرمان.
ڕێگاکانی مامەڵەکردن و چارەسەر
دەتوانیت بە هەنگاونانی ئەم چەند ڕێنماییە بێهەستییەکە کەم بکەیتەوە:
- گۆڕانکاریی خۆراکی: چاوی زەنجەفیل بخۆرەوە بۆ چالاککردنی سووڕی خوێن، ڕۆنی تۆوی کتان بخۆ، و پابەندی بە ڕێژیمێکی خۆراکی دەوڵەمەند بە سەوزەی گەڵادار، ماسی، تونا و گەزەرە شەکرینەکان بە.
- عادتەکانی خەوتن: خەوتن لەسەر باڵ مەکە و سەرینە نەرمەکان بەکاربهێنە.
- دەستێوەردانی چارەسەری: چارەسەر دەکرێت بەکارهێنانی بەستەری پزیشکی یان شێل، چارەسەری جەستەیی بە ماساژ، دەرمانی دژەهەوکردن، یان نەشتەرگەری لە دۆخی خلیسکانی دیسکدا بگرێتەوە.
پرسیارە باوەکان
بێهەستیی دەستەکان لەکاتی خەوتندا چییە؟
هەستی مورمۆڕ یان لەدەستدانی هەست لە بەشێک لە دەستەکانە، و دەکرێت لەگەڵ هەستی سووتان لە کاتی دەستدان بە شتەکاندا بێت.
چۆن دەتوانرێت بە ڕێگای سروشتی بێهەستیی دەستەکان کەم بکرێتەوە؟
دەتوانیت بڕێکی پێویست ئاو بخۆیتەوە، پێش خەوتن لە خوێ و خواردنەوەی ترش دوور بکەویتەوە، و ڕاهێنان بۆ بەهێزکردنی شان و باڵ ئەنجام بدەیت.
ئایا کحول کاریگەری لەسەر کوالێتی خەوتن هەیە؟
بەڵێ، خواردنەوەی کحول دەکرێت ڕێگری لە خەوتنی قووڵ بکات و ژمارەی جارەکانی بەئاگاهاتنەوە لە شەودا زیاد بکات.
کەی پێویستە سەردانی پزیشک بکەیت؟
ئەگەر بێهەستییەکە لەگەڵ نیشانەکانی دۆخێکی فریاکەوتندا بێت، وەک جەڵتەی مێشک، یان سەرەڕای هەوڵەکانی چارەسەرکردنی لە ماڵەوە بەردەوام بێت، یان لە ئەنجامی برینداریی دەمارەوە بێت کە پێویستی بە دەستێوەردانی نەشتەرگەری هەیە، دەبێت دەستبەجێ داوای ڕاوێژی پزیشکی بکەیت.
بەرپرسیارێتیی پزیشکی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ زانیارییە و جێگرەوەی ڕاوێژکردن بە پزیشکی پسپۆڕ نییە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- هۆکارە سەرەکییەکانی عەرەقکردنی شەوانە
- کەمی B12 و خەو: پەیوەندییەکە
- خەو و ئاستی وزە: ڕێنمایی بۆ وزەی ڕۆژانە
- خەوتن لە چادر: ڕێنمایی بۆ شەوێکی ئارام
- زیاتر دەربارەی خەو و تێکچوونەکانی خەو
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team