پڕۆتۆکۆلی واهڵز بۆ سکلێرۆزی چەندگانه خواردنی پڕ لە ماددە خۆراکییەکان بۆ بەڕێوەبردنی نیشانەکان پێشنیار دەکات، بەڵام بەڵگەی زانستیی پشتگیریی بەکارهێنانی سنووردارە.
پڕۆتۆکۆلی واهڵز چییە؟
دکتۆر تێری واهڵز ئەم بەرنامەیەی دوای ئەوەی خۆی تووشی نەخۆشییەکە بوو دروست کرد؛ ئەم بەرنامەیە جۆرێکە لە ڕێژیمی پالێۆ. لەسەر ئەو بیرۆکەیە دامەزراوە کە مرۆڤ دەبێت ئەو خواردنانە بخوات کە هاوشێوەی ئەوانەن کە باوباپیرانی کۆن دەیانخوارد، و لە خواردنی پرۆسێسکراو و گەنم خۆی بپارێزێت. بەرنامەکە لەسەر پزیشکی کارکردی و ڕۆڵی ماددە خۆراکییە دیاریکراوەکان لە پشتگیریی تەندروستیی مێشک دەوەستێت.
ڕێژیمی واهڵز ئەم خواردنانە گرنگ دەزانێت:
- سەوزەی گەڵادار و جۆرەها سەوزە
- تووت و میوە ڕەنگاوڕەنگەکانی تر
- ماسی و گۆشت
- چەوریی ڕووەکی و ئاژەڵی، بە گرنگییەکی تایبەت بە ئۆمێگا-٣
بۆ پابەندبوون بەو پلانە، کەسەکان دەبێت لەم خواردنانە خۆ بپارێزن:
- شەکر
- دانەوێڵە، وەک ئۆت‌میل، برنج و گەنم
- دانەوێڵە پاقلەمەنییەکان، لەوانە نیسک و لوبیا
- بەرهەمە شیرییەکان و هێلکە
- ڕووەکە سایەخوازەکان، وەک بیبەر، پەتاتە، بادنجان و تەماتە
بەرنامەکە سێ قۆناغی هەیە. لە ئاستی یەکەمدا پێویستە ڕۆژانە نۆ کاپ لە جۆرە دیاریکراوەکانی سەوزە و میوە بخورێت، لەگەڵ لابردنی هێلکە، بەرهەمە شیرییەکان و گلوتین. ئاستی دووەم ڕێبازێکی شێوازی پالێۆیە کە کەوەروو، خواردنی تێخەمێنراو و گۆشتی ئەندامەکانی جەستە زیاد دەکات. ئاستی سێیەم شێوازی کێتۆجێنیک بەکاردەهێنێت.
ئایا پڕۆتۆکۆلی واهڵز بۆ سکلێرۆزی چەندگانه کار دەکات؟
دکتۆر واهڵز دەڵێت ئەم گۆڕانکارییانە یارمەتییان دا لە بەکارهێنانی کورسیی پیاوەڕۆ بگوازێتەوە بۆ پاسکیل‌سواری. بەڵام داتای زانستی بۆ گشتیی خەڵک سنووردارە.
توێژینەوە لەسەر ئەم ڕێبازەی پڕۆتۆکۆلی واهڵز بۆ سکلێرۆزی چەندگانه ئەنجامی جیاواز یان ناتەواوی هەیە:
- توێژینەوەیەکی بچووک کەمبوونەوەی ماندووبوونی بەشداربووانی تێدا تۆمار کرد، بەڵام ئەو کەسانە هەروەها ماساژ، مەدیتەیشن، کشانەوە و چارەسەری هاندانی کارەباییان وەرگرتبوو؛ بۆیە ڕوون نییە ئایا هۆکاری ئەنجامەکە ڕێژیمەکە بووە یان نا.
- توێژینەوەیەکی بچوکی تر ئاماژەی بەوە کرد کە شوێنکەوتووانی پلانەکە زۆربەی پێداویستییەکانی مێتابۆلایت و ماددە خۆراکییە وردەکان، وەک ئەمینو ئەسید و ڤیتامینەکان، دابین کردووە.
- توێژینەوەیەکی گەورەتر ئەم پلانەی بە ڕێژیمی سوانک بەراورد کرد. بەشداربووانی هەردوو گرووپ باشتر بوونی کوالێتیی ژیان و کەمتر بوونی ماندووبوونیان ڕاپۆرت کرد. بەڵام لەم توێژینەوەیەدا جۆراوجۆریی ڕەگەزی کەم بوو، پشت بە ڕاپۆرتی خۆی بەشداربووان دەبەست، و ماوەکەشی زۆر کورت بوو بۆ ئەوەی ئەنجامەکان بۆ هەموو کەسێکی تووشی سکلێرۆز بگوازرێنەوە.
دروستکردنی پلانی خواردن بۆ سکلێرۆز
خواردنی خواردنی خۆراکیی بەسوود دەتوانێت پشتگیریی مایکرۆبیۆم، تەندروستیی دڵ و سیستەمی بەرگریی جەستە بکات؛ ئەمەش لەوانەیە توندیی نیشانەکان کەم بکاتەوە. بەهۆی سنوورداربوونی ڕێژیمی واهڵز، مەترسیی ئەوە هەیە کە کەسی شوێنکەوتوو کالۆری یان ماددە خۆراکییە دیاریکراوەکان بە ئەندازەی پێویست وەرنەگرێت.
ئەگەر ئەم دۆخە بەڕێوە دەبەیت، بۆ دروستکردنی پلانی خۆراکیی تایبەت بە خۆت، ڕاوێژ بە پزیشک یان ڕێبەری خۆراکیی تۆمارکراو بکە.
پرسیارە باوەکان
پڕۆتۆکۆلی واهڵز چییە؟
ڕێژیمێکی سەرنج‌خراوە لەسەر ماددە خۆراکییەکانە، لەسەر بنەمای بنەماکانی پالێۆ دامەزراوە و بۆ بەڕێوەبردنی دۆخە ئۆتۆئیمیوونەکان و سکلێرۆز دیزاین کراوە؛ لە ڕێگەی گرنگیدان بە ڤیتامین و کانزاکانی دیاریکراو.
ئایا ڕێژیمی پڕۆتۆکۆلی واهڵز بۆ سکلێرۆز کار دەکات؟
هەندێک بەکارهێنەر باشتر بوونی کوالێتیی ژیان و کەمتر بوونی ماندووبوون ڕاپۆرت دەکەن، بەڵام بۆ سەلماندنی کاریگەرییەکەی بۆ هەموو نەخۆشان پێویستە توێژینەوەی فراوانتر بکرێت.
ئایا دەتوانیت بەو پلانە کێشت کەم بکەیتەوە؟
لەبەر ئەوەی ڕێژیمەکە خواردنی پرۆسێسکراو لادەبات و گرنگی بە میوە، سەوزە و پرۆتین دەدات، لەوانەیە ببێتە هۆی کەمبوونەوەی کێش؛ بە تایبەتی بۆ ئەوانەی خووی ناتەندروست دەگۆڕن.
کەی پێویستە پزیشک ببینیت؟
ئەگەر ئەمانەت هەبوو، پێش گۆڕینی ڕێژیمی خواردنت ڕاوێژ بە دابینکەری چاودێریی تەندروستی بکە:
- کەمبوونەوەی کێشی نەزانراو یان قورسایی لە پاراستنی وەرگرتنی کالۆری.
- نیشانە نوێکان یان خراپتربوونی نیشانە عەصبییەکان.
- نیشانەکانی کەمیی ماددە خۆراکییەکان.
ئاگادارکردنەوە: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ مەبەستی زانیارییە و جێگرەوەی ڕاوێژی پزیشکیی پسپۆڕانە، دەستنیشانکردنی نەخۆشی یان چارەسەری نییە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- نیشانەکانی نەخۆشی MS و بارگرانی چاودێری
- سکلێرۆزی چەندگانه: نیشانە و بەڕێوەبردن
- نەخۆشی ئێم ئێس: خرافە و ڕاستییەکان
- ئەتروفی ماسولکەیی مۆخی پشت: نیشانەکان
- زیاتر دەربارەی ڕەقبوونی فرە (MS)
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team