لێرەدا ڕێگاکانی دووبارە خەوتنەوە دوای هەستانی لەناکاو، هۆکارەکانی لەناکاو لە خەو هەستان و ڕێگای مامەڵەکردن لەگەڵیان بۆ گەڕاندنەوەی ئارامی دەناسیت.
هۆکارەکانی لەناکاو لە خەو هەستان چین؟
هۆکارەکانی پچڕاندنی خەو جۆراوجۆرن و دەتوانرێت بۆ دوو گروپی سەرەکی دابەش بکرێن:
هۆکارە سروشتی و ژینگەییەکان:
- پێداویستییە جەستەییەکان: وەک پێویستی بە میزکردن لە ئەنجامی خواردنەوەی شلە پێش خەوتن، یان هەستکردن بە برسێتی.
- ژینگەی دەوروبەر: بەرکەوتن بە دەنگێکی لەناکاو، یان هەستکردن بە سەرمای زۆر یان گەرمای بەرزی ژوورەکە.
- دۆخی دەروونی: فشار و نیگەرانی، یان بینینی خەونی ناخۆش کە دەبێتە هۆی ترسان.
- خواردن و خواردنەوە: خواردنی ژەمە قورس، توند یان شیرین پێش خەوتن، کە دەبێتە هۆی تێکچوونی هەرس.
هۆکارە نەخۆشییەکان:
- تێکچوونی هەناسەدان: وەک سندرۆمی وەستانی هەناسە لە کاتی خەودا، کە بەهۆی قورسایی هەناسەدانەوە دەبێتە هۆی هەستانی کەسەکە.
- کێشەی ماسولکە و دەمار: وەک سندرۆمی ناجێگیری لاق، یان «هەڵپەڕینی خەو» کە جوڵەی لەناکاوی جەستەیە لە سەرەتای خەوتندا.
- دۆخی تەندروستیی تریش: نەخۆشیی بێکۆنترۆڵی میز، چالاکیی زۆری غوددەی تیروئید، یان لێکدانەوەی ددان کە بەهۆی فشارەوە ڕوودەدات.
ئامۆژگاری بۆ دووبارە خەوتنەوە دوای هەستان لە خەو
ئەگەر لە ناوەڕاستی شەودا بە خەبەر هاتیت، دەتوانیت ئەم هەنگاوانە جێبەجێ بکەیت بۆ ئەوەی خەوتنەوە ئاسانتر بێت:
- ئارامکردنەوەی جەستە و مێشک: هەناسەی قووڵ و هێواش لە لووتەوە هەڵمژە، نەک لە دەمەوە؛ هەروەها ڕاهێنانی بیرکردنەوەی هێمن بکە بەوەی سەرنجت بخەیتە سەر شتێک بۆ ئارامکردنەوەی مێشک.
- مامەڵەکردن لەگەڵ ژینگە: لە جێگای خۆتدا بمێنەوە بۆ ئەوەی هەست بە چالاکی نەکەیت و بۆنی ئارامکەرەوە وەک لاڤەندەر بەکاربهێنە. ئەگەر هۆکاری بەخەبەرهاتنت گەرما یان سەرما بوو، سەرەتا چارەسەری بکە.
- دوورکەوتنەوە لە هاندەرەکان: بە تەواوی دووربە لە پشکنینی مۆبایل یان تەلەفزیۆن، و سەیری کاتژمێر مەکە چونکە ئەمە فشار زیاد دەکات.
- مامەڵەکردن لەگەڵ خەونی ناخۆش: خەونە ناخۆشەکە پشتگوێ مەخە؛ بەڵکو دڵنیای بکەوە کە تەنها خەیاڵە و ڕاستی نییە.
- دوورکەوتنەوە لە خواردن: خواردن مەخۆ، تەنانەت ئەگەر هەست بە برسێتی بکەیت، چونکە ئەمە ڕەنگە دووبارە خەوتنەوە قورستر بکات.
چۆن کوالێتی خەو باشتر بکەین و لە بێخەوی دوور بکەوینەوە
بۆ ڕێگریکردن لە دووبارەبوونەوەی هەستان لە خەو، پێشنیار دەکرێت ئەمانە جێبەجێ بکەیت:
- ڕێکخستنی ڕۆتین: پابەندبوون بە کاتێکی جێگیری ڕۆژانە بۆ هەستان و دوورکەوتنەوە لە خەوی نیوەڕۆ.
- ئامادەکردنی ژووری خەو: بەکاربردنی نەنۆک و سەرینێکی پزیشکی کە پشتیوانی لە مل و ستوونی پشت دەکەن، و دوورکەوتنەوە لە سەرینی زۆر نەرم یان زۆر بەرز کە ڕەنگە ببێتە هۆی ئازاری مل.
- خواردن و خواردنەوە: ئێواران کافایین و نیکۆتین بەکارمەهێنە، و دوو کاتژمێر پێش خەوتن بڕی شلە کەم بکەرەوە.
- چالاکیی جەستەیی: بەردەوام وەرزش بکە، بەڵام لە کاتی زۆر نزیک لە کاتی خەوتندا وەرزشی توند مەکە.
پرسیارە باوەکان
لە ناوەڕاستی شەودا لە خەو هەڵدەستم و ناتوانم دووبارە بخەومەوە، چی بکەم؟
ئەگەر ٢٠ خولەک تێپەڕی و نەخەوتیتەوە، لە جێگاکەت هەستە و بچۆ ژوورێکی تر بۆ ئەنجامدانی چالاکییەکی هێمن، وەک خوێندنەوە، تا دووبارە هەست بە خەواڵوویی بکەیت.
هەستان لە خەو بە ترسەوە بەهۆی چییە؟
ڕەنگە ئەمە بەهۆی بینینی خەونی ناخۆش و پەیوەست بە فشارەوە بێت، یان بەهۆی دۆخە نەخۆشییەکان وەک وەستانی هەناسە لە کاتی خەودا یان هەڵپەڕینی خەو.
چۆن لە ئازاری مل دوای هەستان دوور بکەومەوە؟
دڵنیابە لەوەی دۆخی خەوتنت سەری و ملت لە ڕێکخستنێکی ڕاستدا دەهێڵێتەوە، لە خەوتن بەسەر سکدا دووربکەوە چونکە ڕەنگە مل ناچار بکات بپیچێتەوە، و سەرینێک بەکاربهێنە کە پشتیوانیی پێویست دابین بکات.
کەی پێویستە سەردانی پزیشک بکەیت؟
لە حاڵەتەکانی خوارەوەدا پێویستە ڕاوێژ بە پسپۆڕ بکەیت:
- ئەگەر کێشەی بەردەوامی خەوتنت هەیە یان بێخەوییت درێژخایەنە.
- دووبارەبوونەوەی وەستانی هەناسە لە کاتی خەودا یان خەڕەی بەهێز.
- هەستکردن بە ئازاری توندی مل کە بەهۆی برینەکانی پێشووتر، وەک «شڵەژانی مل»، ڕوویداوە.
- بوونی نیشانەی نەخۆشی وەک بێکۆنترۆڵی میزکردنی دووبارەبووەوە یان لێکدانەوەی بەردەوامی ددان.
بەرپرسیارێتی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ مەبەستی زانیارییە و جێگرەوەی ڕاوێژی پزیشکیی پسپۆڕانە نییە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- چوونە خەو: ماوەی ئاسایی چەندە؟
- جۆرەکانی بێخەوی و هۆکار و چارەسەر
- کاتاپلەکسی: نیشانەکان و چارەسەر
- نەخۆشی خەوی کاری نۆرەیی چییە؟
- زیاتر دەربارەی خەو و تێکچوونەکانی خەو
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team