نەشتەرگەری لیزیک چاو بۆ چارەسەرکردنی کەمبینی، دووربینی و ئاڵۆزیی بینین بەکاردێت؛ ئامانجی کەمکردنەوەی پێویستی بە چاویلکە و لێنزی پزیشکییە.
نەشتەرگەری لیزیک چاو چییە و چۆن ئەنجام دەدرێت؟
ئەم نەشتەرگەرییە پشت بە گۆڕینی شێوەی قورنیە (ئەو ڕووی شەفافەی چاو) دەبەستێت بۆ ڕاستکردنەوەی شکستی تیشکی بینین. سەرەتا بۆ ئەوەی نەخۆش هەست بە ئازار نەکات، بێهۆشکەریی ناوخۆیی بەکاردەهێنرێت. پاشان نەشتەرگەر چینێکی ڕووکەشی قورنیە جیا دەکاتەوە و هەڵیدەدات بۆ دەرخستنی شانە ناوەوەییەکان؛ لەوێوە تیشکی لەیزەر دەدرێت بۆ گۆڕینی کەوانەی قورنیە، و لە کۆتاییدا چینە ڕووکەشییەکە دەگەڕێندرێتەوە شوێنی خۆی. نەشتەرگەرییەکە زۆرجار لە نێوان ١٥ تا ٣٠ خولەکدا دەخایەنێت.
جۆرەکانی نەشتەرگەری لیزیک چاو
چەندین تەکنیک بۆ چاککردنەوەی بینین بەکاردێت، لەوانە:
- لیزیکی نەریتی: پشت بە بڕینێک لە قورنیە و پاشان بەکارهێنانی لەیزەر دەبەستێت.
- فیمۆ لیزیک: تەکنیکێکی وردە کە بە تەواوی لەیزەر بەکاردەهێنێت و پێویستی بە بڕینی دەستیی قورنیە نییە.
- تەکنیکی سمايل: بینین چاک دەکاتەوە بەبێ دروستکردنی بڕین لە شانەکانی چاو؛ ئەمە هێزی قورنیە دەپارێزێت و وشکیی چاو کەم دەکاتەوە.
- ئۆلترا لیزیک: تیشکی لەیزەری کۆمپیوتەریی بەرنامەڕێژیکراو بەکاردەهێنێت بۆ زیادکردنی وردی و کەمکردنەوەی کاتی چاکبوونەوە.
- لیزیکی ڕووکەشی (PRK): یەکێکە لە کۆنترین ڕێگاکان؛ چینە ڕووکەشییەکەی قورنیە بە تەواوی لادەبرێت تا خۆکارانە نوێ ببێتەوە.
- ئێپی‌لیزیک (Epi-LASIK) و LASEK: هەڵبژاردەی جێگرەوەن و بۆ ئەوانە گونجاون کە قورنیەیان باریکە.
مەرجەکان و ئەو کەسانەی نەشتەرگەرییەکە بۆیان گونجاو نییە
تەمەنی نەخۆش دەبێت لە ١٨ ساڵ زیاتر بێت و بینینی بۆ لانیکەم ساڵێک جێگیر بووبێت. ئەم نەشتەرگەرییە لەم حاڵەتانەدا پێشنیار ناکرێت:
- دووگیانی یان شیردان، بەهۆی گۆڕانکارییە هۆرمۆنییەکانەوە.
- تووشبوون بە قورنیەی مێروولەیی یان وشکیی درێژخایەنی چاو.
- هەبوونی نەخۆشییەکانی وەک گلوکۆما یان ئاوەڵەی عدەسی چاو.
- کەمبینییەک کە لە -١٠ دیۆپتەر زیاترە، یان دووربینییەک کە لە +٤ دیۆپتەر زیاترە.
- لاوازیی بەرگریی جەستە یان بەکارهێنانی دەرمانی کەمکەرەوەی بەرگریی جەستە.
ڕێنماییەکانی دوای نەشتەرگەرییەکە
بۆ خێرا چاکبوونەوە و خۆپاراستن لە ئاڵۆزی، دەبێت ئەم ڕێنماییانە جێبەجێ بکرێن:
- خەو و پشوودان: خەوی پێویست وەربگرە (کەمتر لە ٦ کاتژمێر نەبێت) و لە ڕۆژانی سەرەتادا کاتی خەوتن پارێزەری چاو بپۆشە.
- پاراستنی چاو: بۆ ماوەی ١ تا ٣ مانگ بە تەواوی خۆت لە مالینی چاو بپارێزە و کاتی دەرچوون چاویلکەی خۆر بپۆشە.
- پاکوخاوێنی و خۆپاراستن: بۆ ماوەی هەفتەیەک چاو مەخە ئاو یان سابوونەوە و بۆ ماوەی دوو هەفتە لە بەکارهێنانی مەکیاژ و کرێم لە دەوروبەری چاو خۆت بپارێزە.
- چالاکیی جەستەیی: بۆ ماوەی ٤ هەفتە لە وەرزشی توند خۆت بپارێزە و بۆ ماوەی ٣ هەفتە مەلە و قوڵبوونەوە لە ئاو مەکە.
- چاودێریی پزیشکی: پابەند بە بەکارهێنانی دڵۆپی شێدارکەرەوەی پێشنیارکراو بە بۆ چارەسەری وشکیی چاو، و لە کاتە دیاریکراوەکاندا پزیشک ببینە.
ئایا زیانەکانی لیزیک چاو و ئاڵۆزییەکانی هەیە؟
ڕێژەی سەرکەوتنی نەشتەرگەرییەکە بەرزە (٩٢-٩٨%)، بەڵام ڕەنگە هەندێک کاریگەریی لاوەکی دەرکەوێت:
- نیشانە باوەکان: وشکیی چاو، بینینی بازنە یان درەوشانەوە لە دەوروبەری ڕووناکییەکان و دووانەبینین، بە تایبەتی کاتی شۆفێریکردن لە شەودا.
- ئاڵۆزیی دەگمەن: هەوکردنی قورنیە، ڕاستکردنەوەی زیاتر یان ناتەواوی قورنیە؛ لە حاڵەتە زۆر دەگمەنەکاندا لەوانەیە بینایی لەدەست بچێت.
پرسیارە باوەکان
دوای نەشتەرگەرییەکە کەی بینین جێگیر دەبێت؟
باشبوونی بینین بلافاصڵە دوای نەشتەرگەرییەکە دەردەکەوێت، و باشبوونی کۆتایی لە ماوەی چەند ڕۆژێکدا ڕوودەدات؛ لە حاڵەتە دەگمەنەکاندا ڕەنگە چەند هەفتە بخایەنێت.
جیاوازی نێوان لیزەری چاو و لیزیک چییە؟
لیزیک جۆرێکە لە نەشتەرگەرییەکانی لەیزەر؛ جیاوازییەکەیان لە شێوازی کارکردندایە. لیزیک تیغێک بەکاردەهێنێت بۆ دروستکردنی لاپەڕەیەک لە قورنیە، پێش ئەوەی لەیزەر بەکاربهێنرێت؛ بەڵام لەیزەری ڕووکەشی ڕاستەوخۆ ڕووناکی بەکاردەهێنێت بۆ چارەسەرکردنی شێوەی قورنیە.
نەخۆش چۆن لە نێوان دوو نەشتەرگەرییەکەدا هەڵدەبژێرێت؟
هەڵبژاردنەکە پشت بە هەڵسەنگاندنی پزیشک بۆ ئەستووری، شێوە و هێزی قورنیە، هەروەها تەندروستیی گشتیی نەخۆش دەبەستێت.
کەی دەبێت دەستبەجێ پزیشک ببینیت؟
ئەگەر نیشانەی سەرنەکەوتنی نەشتەرگەرییەکە یان ئاڵۆزییەکی مەترسیدار دەرکەوت، پێویستە پەیوەندی بە پسپۆڕەوە بکەیت، وەک:
- کەمبوونەوەی هێواشی ئاستی باشبوونی بینین.
- ئازاری توند یان هەوکردنی توندی قورنیە.
- بوونی تارماییەکی دیار لەسەر ڕووی چاو.
بەرپرسیارێتیی پزیشکی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ زانیارییە و جێگای ڕاوێژکردن بە پزیشکی پسپۆڕ ناگرێتەوە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- هۆکاری سووربوونەوەی چاو لە منداڵان: چارەسەر
- جۆرەکانی لێنزی چەندکانونی بۆ ئاوی سپی
- چاککردنی بینایی بە لەیزەر: جۆر و مەترسییەکان
- نەخۆشییەکانی چاو و لاوازی بینین
- زیاتر دەربارەی نەخۆشییەکانی چاو
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team