Hava yollarının daralması, şişmesi ve mukus salgılanması nedeniyle nefes almanın zorlaştığı, hastalık semptomlarının aniden kötüleşmesi durumu olan astım atağı ile karşılaşıldığında hızlı hareket etmek önemlidir.
Astım Krizi Nasıl Anlaşılır?
Bir astım atağı belirtileri arasında öksürük, hırıltı, göğüste sıkışma hissi ve nefes darlığı yer alır. Durum şu işaretlerle fark edilebilir:
- Rahatlatıcı inhalere ilaçlara yanıt vermeme.
- Nefes darlığı veya öksürük gibi semptomların şiddetlenmesi.
- Uykuya dalmayı, yemek yemeyi veya konuşmayı engelleyecek kadar şiddetli nefes nefese kalma.
- Belirgin şekilde hızlanan solunum.
- Çocuklarda astım atağı durumunda, karın ağrısı gibi ek belirtiler görülebilir.
Ayrıca, tepe akış metre (peak flow meter) kullanılabilir; kişisel en iyi ölçüm değerinin %80’inin altına düşen değerler, bir atağın gerçekleşme olasılığını gösterir.
Astım Atağı Sırasında Ne Yapılmalı?
Eğer bir astım eylem planınız varsa, buradaki spesifik talimatları izleyin. Bir planınız yoksa şu adımları takip edebilirsiniz:
- Derhal rahatlatıcı inhalerden (genellikle mavi renkli) bir veya iki püskürtme yapın.
- Oturun ve yavaş, sabit nefesler almaya çalışın.
- Durum düzelmezse, her iki dakikada bir iki püskürtme (her seferinde bir püskürtme) yapın; toplamda en fazla 10 püskürtmeye kadar çıkılabilir.
- İyileşme olmazsa veya endişe duyulursa derhal acil servisi arayın.
- Ambulans 10 dakikadan fazla gecikirse ve şikayetler sürüyorsa, inhaler kullanımı tekrarlanabilir.
Durum acil servise gerek kalmadan düzelmişse, 24 saat içinde bir doktora veya uzman hemşireye danışmanız önerilir.
Astım Kontrolü ve Ataklardan Korunma Yolları
Hastalığın yönetimi, şu maddeleri içeren bir tedavi planına sadık kalmaya dayanır:
- Uzun süreli koruyucu ilaçların her gün düzenli kullanılması.
- Tedaviyi gözden geçirmek için yılda en az bir kez doktora görünmek.
- Tütün dumanı, soğuk hava, toz ve evcil hayvanlar gibi tetikleyicilerden kaçınmak.
- Yıllık grip ve Kovid-19 aşılarını yaptırmak.
- Gece uyanmaları veya rahatlatıcı inhaler ihtiyacının artması gibi, ataklardan günler önce ortaya çıkan uyarıcı işaretleri izlemek.
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
Aşağıdaki durumlarda acil yardım istenmeli veya hastaneye gidilmelidir:
- Hızlı etkili rahatlatıcı ilaçlar kullanıldıktan sonra semptomların düzelmemesi.
- Şiddetli nefes darlığı veya semptomların hızla kötüleşmesi.
- Tepe akış metre değerinin %50’nin altına düşmesi.
- Günlük aktiviteleri gerçekleştirme yeteneğinin kaybolması.
- “Sarı bölgede” (orta şiddetli semptomlar) 24 saatten fazla kalmak.
Sıkça Sorulan Sorular
Astım atağı nedir?
Hava yollarındaki kasların kasıldığı ve dokuların iltihaplandığı, nefes almayı zorlaştıran ani bir semptom şiddetlenmesidir.
Evde astım atağı nasıl hafifletilir?
Kişisel tedavi planına uygun olarak hızlı etkili rahatlatıcı inhaler kullanılarak, rahat bir pozisyonda oturup yavaş ve sabit nefesler alınarak hafifletilebilir.
Acil serviste astım atağı tedavisi nasıl olur?
Tedavi; oksijen desteği, inhaler veya nebülizatör yoluyla hızlı etkili ilaçlar, inflamasyonu azaltmak için kortikosteroidler ve hayati tehlike arz eden durumlarda yapay solunum desteğini içerebilir.
Tıbbi Sorumluluk Reddi: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve uzman bir doktorun tavsiyesi veya acil tıbbi bakımın yerine geçmez.
İlgili makaleler
- درمان سریع آسم: Hızlı Astım Tedavisi ve Hastaneye Yatış
- Hamilelikte Az Yağlı Süt Ürünleri ve Çocuklarda Astım Riski
- Astım Spreyi Korona Belirtilerini Hafifletir mi?
- Dünya Astım Günü ve Astım Hakkında Bilinmesi Gerekenler
- Astım hakkında daha fazlası
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team