تست تحمل گلوکز برای ارزیابی نحوه واکنش بدن به قند خون استفاده میشود و به تشخیص دیابت نوع ۲ یا دیابت بارداری کمک می‌کند.
تست تحمل گلوکز چیست و چگونه انجام میشود؟
این روش که به عنوان تست تحمل گلوکز خوراکی نیز شناخته میشود، اختلالات پردازش قند پس از صرف غذا را شناسایی می‌کند. آزمایش با نمونه‌برداری از خون برای اندازه‌گیری سطح قند ناشتا آغاز میشود؛ سپس فرد یک محلول قندی می‌نوشد و در زمان‌های مشخص، نمونه‌های خون بیشتری برای سنجش پاسخ بدن گرفته میشود.
آماده‌سازی برای آزمایش و نکات احتیاطی
برای اطمینان از دقت نتایج، رعایت دستورالعمل‌های زیر ضروری است:
- ناشتا بودن: باید ۸ ساعت قبل از آزمایش از خوردن غذا و نوشیدن هر چیزی (به جز آب) خودداری کنید.
- عادات غذایی: توصیه میشود در روزهای preceding (قبل از) قرار ملاقات، تغذیه و نوشیدنی‌های خود را به صورت عادی مصرف کنید.
- ارتباط با پزشک: هرگونه داروی مصرفی یا بیماری موجود را به تیم پزشکی اطلاع دهید، زیرا این عوامل می‌توانند بر نتایج اثر بگذارند.
انواع آزمایش بر اساس وضعیت سلامتی
دیابت نوع ۲ و پیش‌دیابت
در این حالت، محلولی حاوی ۷۵ گرم قند نوشیده میشود و سپس نمونه‌های خون در ساعت اول و دوم گرفته می‌شوند. نتایج پس از دو ساعت به شرح زیر تفسیر می‌شوند:
- سطح سالم: کمتر از ۱۴۰ میلی‌گرم بر دسی‌لتر (۷.۸ میلی‌مول بر لیتر).
- پیش‌دیابت: بین ۱۴۰ تا ۱۹۹ میلی‌گرم بر دسی‌لتر (۷.۸ تا ۱۱ میلی‌مول بر لیتر).
- بیماری دیابت: ۲۰۰ میلی‌گرم بر دسی‌لتر (۱۱.۱ میلی‌مول بر لیتر) یا بیشتر.
دیابت بارداری
این آزمایش معمولاً بین هفته ۲۴ و ۲۸ بارداری انجام میشود، اما در صورت وجود عوامل خطر ممکن است زودتر تجویز شود. این بررسی اغلب در دو مرحله انجام می‌گیرد:
۱. آزمایش اول (یک ساعته): نیازی به ناشتایی ندارد. قند خون قبل و یک ساعت پس از نوشیدن محلول ۵۰ گرمی قند اندازه‌گیری میشود. نتیجه ۱۹۰ میلی‌گرم بر دسی‌لتر (۱۰.۶ میلی‌مول بر لیتر) یا بیشتر نشان‌دهنده احتمال ابتلا است، در حالی که کمتر از ۱۴۰ میلی‌گرم بر دسی‌لتر (۷.۸ میلی‌مول بر لیتر) در محدوده استاندارد تلقی میشود (هرچند این معیار ممکن است بین آزمایشگاه‌ها متفاوت باشد).
۲. آزمایش دوم (سه ساعته): در صورت بالا بودن نتایج مرحله اول درخواست میشود. این مرحله نیازمند ۸ ساعت ناشتایی و نوشیدن محلول ۱۰۰ گرمی قند است و نمونه‌های خون در ابتدا و سپس در ساعت اول، دوم و سوم گرفته می‌شوند.
خطرات و عوارض جانبی
خطرات مربوط به خون‌گیری اندک است و ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- ایجاد کبودی یا خونریزی جزئی در محل نمونه‌برداری.
- احساس سرگیجه یا دوران.
- عفونت (در موارد بسیار نادر).
سوالات متداول
تست تحمل گلوکز خوراکی چیست؟
یک روش پزشکی است که توانایی بدن را در تنظیم سطح قند خون پس از مصرف مقدار مشخصی از گلوکز مایع اندازه‌گیری می‌کند.
تست تحمل گلوکز چگونه انجام میشود؟
با نمونه‌برداری از خون ناشتا شروع شده، سپس محلول قندی نوشیده میشود و در نهایت در بازه‌های زمانی مشخص (یک، دو یا سه ساعت بسته به نوع آزمایش) نمونه‌های خون تکمیلی گرفته میشود.
تست تحمل گلوکز در بارداری چیست و برای چیست؟
این آزمایش مخصوص شناسایی دیابت بارداری است و یا از طریق یک فرآیند دو مرحله‌ای (تست یک ساعته و سپس تست سه ساعته) و یا از طریق یک تست مستقیم دو ساعته با شرایط ناشتایی انجام میشود.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
پس از انجام آزمایش، در صورت مشاهده علائم زیر فوراً با مرکز بهداشتی تماس بگیرید:
- احساس درد شدید در محل خون‌گیری.
- ابتلای به تب.
- مشاهده تورم، تغییر رنگ پوست یا ترشحات در محل سوزن.
سلب مسئولیت پزشکی: این محتوا صرفاً جهت اطلاع‌رسانی است و جایگزین مشاوره پزشکی تخصصی نمی‌باشد.
مقالات مرتبط
- آشنایی با تست اسپیرومتری و تشخیص بیماری‌های ریوی
- نوار عصب و عضله چیست و چگونه انجام میشود؟
- بررسی علت‌های مختلف درد قفسه سینه و علائم آن
- راهنمای جامع اصول کمک‌های اولیه و امداد و درمان
- بیشتر درباره آزمایش و تشخیص
Photo: DLR_de, BY 2.0, via flickr.com
approved by: Medica Health team