خون دماغ هنگام خواب زمانی رخ می‌دهد که رگ‌های خونی در حفره بینی، اغلب به دلیل هوای خشک یا تحریکات طی شب، دچار پارگی شوند.
خون دماغ شبانه چیست؟
متخصصان پزشکی برای توصیف خونریزی بینی از اصطلاح «اپیستاکسیس» استفاده می‌کنند. این اتفاق زمانی می‌افتد که یکی از پنج شریانی که داخل بینی را تغذیه می‌کنند، پاره شود. از آنجایی که پوست نزدیک سوراخ‌های بینی نازک است و در معرض تغییرات رطوبت و دما قرار دارد، این رگ‌ها به راحتی آسیب می‌بینند.
خون ممکن است از طریق سوراخ‌های بینی خارج شود یا به سمت گلو حرکت کند. بیشتر موارد خفیف هستند و نیاز به مداخله پزشکی ندارند.
علت‌های رایج خونریزی
عوامل متعددی می‌توانند باعث خون دماغ در شب شوند:
- محرک‌های محیطی: هوای سرد و خشک — که در زمستان یا اقلیم‌های گرم با رطوبت کم رایج است — می‌تواند غشاهای مخاطی بینی را خشک کند. آلودگی هوا نیز ممکن است باعث تحریک پوشش بینی شود.
- تحریکات فیزیکی: دست در بینی کردن یا مالیدن آن و همچنین فین کردن شدید، از دلایل شایع هستند.
- شرایط سلامتی: آلرژی‌ها، سرماخوردگی، آنفلوانزا و عفونت‌های سینوسی باعث التهاب و گرفتگی می‌شوند. شرایط جدی‌تر مانند فشار خون بالا، دیابت، نارسایی کبد و اختلالات خونی نیز می‌توانند نقش داشته باشند.
- سبک زندگی و جمعیت‌شناسی: مصرف نیکوتین و الکل بیش از حد با افزایش ریسک مرتبط است. مردان و گروه‌های سنی خاص — به‌ویژه کودکان ۲ تا ۱۰ سال و بزرگسالان بالای ۶۵ سال — این اتفاقات را بیشتر تجربه می‌کنند.
عوارض دارویی و درمان‌ها
برخی داروها و تجهیزات پزشکی می‌توانند احتمال خون دماغ هنگام خواب را افزایش دهند:
- داروها: داروهای رقیق‌کننده خون، آسپرین، برخی آنتی‌بیوتیک‌ها، برخی از داروهای SSRI و کورتیکواستروئیدهایی که داخل بینی استفاده می‌شوند.
- درمان‌های پزشکی: دستگاه‌های CPAP که برای آپنه خواب انسدادی استفاده می‌شوند و شستشوی نمکی برای آلرژی‌ها.
نحوه متوقف کردن خونریزی
اگر با خونریزی از خواب بیدار شدید، این مراحل را دنبال کنید:
۱. آماده‌سازی: لخته‌های خون را به‌آرامی با یک دستمال پاک کنید، اما بینی خود را به شدت فین نکنید.
۲. موقعیت: صاف بنشینید و سر خود را کمی به جلو خم کنید. دراز نکشید.
۳. اعمال فشار: قسمت نرم بینی (یک‌سوم پایینی) را به مدت ۵ تا ۱۵ دقیقه فشار دهید و در این مدت از طریق دهان نفس بکشید.
۴. کمک‌های اختیاری: اسپری‌های بدون نسخه حاوی فنیل‌فرین یا اکسیمتزولین ممکن است کمک کنند. اگر مشکلات قلبی یا فشار خون بالا دارید، قبل از استفاده با پزشک مشورت کنید.
روش‌های پیشگیری از خونریزی
برای کاهش دفعات خون دماغ شبانه، این استراتژی‌ها را امتحان کنید:
- افزایش رطوبت: در اتاق خواب از دستگاه увлаCumulativeکننده استفاده کنید یا قبل از خواب لایه نازکی از وازلین یا پماد آنتی‌بیوتیک داخل سوراخ‌های بینی بزنید.
- مراقبت از بینی: برای مرطوب نگه داشتن حفره بینی از اسپری‌های نمکی استفاده کنید و از دست در بینی کردن یا مالیدن آن بپرهیزید.
- مدیریت محرک‌ها: آلرژی‌های فصلی را درمان کنید تا گرفتگی کاهش یابد و برای کاهش التهاب بینی، سیگار نکشید.
- بررسی داروها: برچسب داروهای خود را برای عبارت «اپیستاکسیس» بررسی کنید و در صورت نیاز با ارائه‌دهنده خدمات بهداشتی درباره جایگزین‌ها صحبت کنید.
سوالات متداول
علت خون دماغ شدن هنگام خواب چیست؟
رایج‌ترین محرک‌ها عبارتند از هوای خشک، آلرژی‌ها و تحریک بینی در اثر دست در بینی کردن یا فین کردن شدید.
خون دماغ شدن هنگام خواب نشانه چیست؟
این موضوع به این معنی است که یک رگ خونی در حفره بینی پاره شده است که اغلب اتفاقی خفیف است و توسط عوامل محیطی یا تحریکات جزئی ایجاد می‌شود. برای درک دقیق‌تر اینکه خون دماغ در خواب نشانه چیست، بررسی عوامل محیطی اتاق خواب توصیه می‌شود.
چگونه خونریزی بینی را متوقف کنیم؟
بنشینید، به جلو خم شوید و سوراخ‌های بینی را برای چندین دقیقه فشار دهید در حالی که از طریق دهان نفس می‌کشید.
چگونه از خونریزی بینی پیشگیری کنیم؟
مجاری بینی را با увлаک‌کننده یا اسپری نمکی مرطوب نگه دارید و از تحریک بینی خود بپرهیزید.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
اگر موارد زیر رخ داد، فوراً به مراکز درمانی مراجعه کنید:
- خونریزی با وجود فشار آوردن، بیش از ۲۰ تا ۳۰ دقیقه طول بکشد.
- جریان خون به‌قدری شدید باشد که تنفس را دشوار کند.
- خونریزی پس از یک آسیب جدی، مانند تصادف یا سقوط شدید رخ دهد.
- داروهای رقیق‌کننده خون مصرف می‌کنید یا اختلال خونی شناخته‌شده‌ای دارید.
- کودکان در هنگام خونریزی دچار سرگیجه یا ضعف شوند.
اگر خونریزی‌های مکرر دارید یا متوجه کبودی‌های غیرعادی و خونریزی لثه می‌شوید، برای مراقبت‌های غیراورژانسی با پزشک مشورت کنید تا معنی خون دماغ در مورد خاص شما بررسی شود.
سلب مسئولیت: این اطلاعات برای اهداف آموزشی است و جایگزینی برای توصیه پزشکی حرفه‌ای نیست. برای تشخیص و درمان همیشه با یک ارائه‌دهنده خدمات بهداشتی مشورت کنید.
مقالات مرتبط
- راهکارهای درمان و توقف دندان قروچه در شب
- خطرات و عوارض خواب ناکافی برای سلامتی
- کاتاپلکسی چیست و چه ارتباطی با نارکولپسی دارد؟
- راهنمای انتخاب ماسک سی پپ برای خوابیدن به پهلو و پشت
- بیشتر درباره خواب و اختلالات خواب
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team