شێوازی خەوتن چۆن دروست یان هەڵە دەبن؟ بزانە خواردن و ڕەفتارەکان پێش نوستن چۆن کاریگەری لەسەر کوالێتی خەوتن و تەندروستیت دەکەن.
ڕاستکردنەوەی تێگەیشتنەکان دەربارەی شێوازی خەوتن
باوەڕی زۆر دەربارەی چۆنیەتی بەدەستهێنانی شەوێکی ئارام بڵاودەبێتەوە، بەڵام هەندێکیان ڕەنگە گومڕاکەر بن. ئەمانە وردەکاریی هەندێک لەو ڕەفتارانەن:
- مانەوە لە جێگای خەوتن بەبێ خەوتن: هەندێک کەس پێیان وایە پاڕانەوە بۆ ماوەیەکی درێژ یارمەتی خەوتن دەدات، بەڵام مانەوە لە جێگای خەوتن بۆ زیاتر لە ١٥ بۆ ٢٠ خولەک بەبێ هەستکردن بە خەواڵوویی، ڕەنگە مێشک وا لێ بکات جێگای خەوتن بە بێخەوی ببەستێتەوە.
- بەکارهێنانی شاشەکان: لە ڕاستییە جێگیرەکان ئەوەیە بەکارهێنانی مۆبایل کاتێک شەوانە لە خەو هەڵدەستیت یان پێش خەوتن، بەهۆی ڕووناکیی دەرچوو لە شاشەکانەوە، دەرچوونی هۆرمۆنی مێلاتۆنین کەم دەکاتەوە و دەبێتە هۆی بێخەوی.
- چالاکیی جەستەیی: هەندێک کەس وا دەزانن وەرزشکردن لە شەودا کێشەی خەوتن دروست دەکات، لە کاتێکدا ڕاستییەکە ئەوەیە سترێس کەم دەکاتەوە و یارمەتی ئارامبوون دەدات. باشترە لە سەرەتای شەودا وەرزش بکرێت، تاکو لێدانی دڵ پێش خەوتن ئارام ببێتەوە.
- قەرەبووکردنەوەی خەوتن: هەوڵدان بۆ قەرەبووکردنەوەی کاتژمێرەکانی خەوتنی لەدەستچوو لە پشووی کۆتایی هەفتەدا، ڕەفتارێکی هەڵەیە؛ چونکە کاتی ژیانی جەستە تێک دەدات.
کاریگەریی ئاژەڵە ماڵییەکان لەسەر خەوتنی تەندروست
بۆچوونەکان دەربارەی ڕێگەدان بە ئاژەڵانی وەک پشیلە و سەگ بۆ خەوتن لەسەر جێگای خەوتن جیاوازن؛ ئەوانەی خەوتنی سووکیان هەیە بەهۆی جووڵەی بەردەوام کە بێخەوی دروست دەکات، لەوەدا کێشەیان هەیە. بەڵام هەندێک زاناکار پێیان وایە ئەم عادەتە ڕەنگە سوودی بۆ ئەو کەسانە هەبێت کە تووشی سترێس، نیگەرانی یان خەمۆکی بوون.
خواردن و عادات پێش خەوتن
سەرنجێک هەیە بۆ خواردنی هەندێک خواردن پێش خەوتن، و ئەنجامەکان لە نێوان سوود و مەترسیدا دەگۆڕێن:
سیر بۆ پیاوان
هیچ توێژینەوەیەکی کلینیکیی پشتڕاستکراو نییە کە سوودە تایبەتەکانی خواردنی سیر پێش خەوتن بۆ پیاوان بسەلمێنێت یان ڕەت بکاتەوە. بەڵام هەندێک توێژینەوە ئاماژە بەوە دەکەن کە پێکهاتەی ئەلیسین و مەگنیزیۆم ڕەنگە یارمەتی ئارامکردنەوەی مێشک و کەمکردنەوەی بێخەوی بدەن، هەروەها بە زیادکردنی هۆرمۆنی تستۆستیرۆن، ڕەنگە ڕەوتی خوێن و پیتاندن باشتر بکەن. لە کاریگەرییە لاوەکییەکانی بۆنی ناخۆشی دەم و جەستە، تێکچوونی هەرسکردن و کاردانەوە لەگەڵ دژەبەستەکانی خوێن هەن.
باینجانی خاو
دەگوترێت خواردنی پێش خەوتن ڕەنگە مەترسیی نەخۆشییەکانی دڵ و شێرپەنجە کەم بکاتەوە و بەهۆی ڕیشاڵەوە یارمەتی کەمکردنەوەی کێش بدات. لەگەڵ ئەوەشدا، ڕەنگە زیانی وەک ئەمانەی لێ بکەوێتەوە:
- کەمکردنەوەی هەڵمژینی ئاسن لە جەستەدا.
- ژەهراویبوون بەهۆی سۆلانین، کە دەبێتە هۆی دڵتێکچوون و نائاسایی لێدانی دڵ.
- دروستبوونی بەردی گورچیلە بەهۆی ئۆکسالەتەکانەوە.
- کاردانەوەی هەستیاری وەک ئاوسانی ڕووخسار یان سەختیی هەناسەدان.
پرسیارە باوەکان
کام عادتانە بۆ خەوتن تەندروستن؟
بەردەوامبوون لە کاتژمێری جێگیری خەوتن و هەستان، تەنانەت لە پشووشدا، دوورکەوتنەوە لە شاشە ئەلیکترۆنییەکان پێش خەوتن، و وەرزشکردن لە سەرەتای شەودا بۆ کەمکردنەوەی سترێس لەخۆدەگرن.
کام عادتانە خەوتن خراپ دەکەن؟
لە گرنگترینیان مانەوەیە لە جێگای خەوتن بۆ ماوەیەکی درێژ بەبێ خەواڵوویی، هەوڵدان بۆ قەرەبووکردنەوەی کەمی خەوتن لە کۆتایی هەفتەدا، و بەکارهێنانی مۆبایل کاتێک شەوانە لە خەو هەڵدەستیت.
سوودی سیر پێش خەوتن بۆ پیاوان: ڕاستییە یان ئەفسانە؟
هیچ بەڵگەی کلینیکیی یەکلاکەرەوە نییە کە ئەم سوودانە بسەلمێنێت یان ڕەت بکاتەوە، بەڵام تایبەتمەندییە پزیشکییەکانی ڕەنگە لای هەندێک کەس یارمەتی باشترکردنی سووڕی خوێن و کەمکردنەوەی بێخەوی بدەن.
کەی پێویستە سەردانی پزیشک بکەیت؟
کاتێک نیشانە مەترسیدارەکان وەک ئەمانە دەردەکەون، دەبێت دەستبەجێ داوای ڕاوێژی پزیشکی بکەیت:
- سەختیی زۆری هەناسەدان یان ئاوسانی ڕووخسار دوای خواردنی خواردنێکی دیاریکراو.
- نائاسایی لێدانی دڵ یان هەستکردن بە دڵتێکچوون و ڕشانەوەی بەردەوام.
- بێخەویی درێژخایەن کە بە گۆڕینی ڕەفتارە ڕۆژانەکان باشتر نابێت.
ڕەتکردنەوەی بەرپرسیاریەتی: ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ مەبەستی زانیارییە و جێگرەوەی ڕاوێژی پزیشکیی پسپۆڕانە نییە.
وتارە پەیوەندیدارەکان
- بەئاگابوونەوە بەهۆی هەوڵی هەناسەدان لە خەودا
- باشترین ڕێژەی شێداری بۆ خەوتن: باشترین شێداری ژووری خەوتن
- کێشەی خەوتن لە قۆناغی پێش وەستانی مانگانە و چارەسەر
- ڕەنگەکانی یارمەتیدەر بۆ خەوتن چین؟
- زیاتر دەربارەی خەو و تێکچوونەکانی خەو
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team