بیماریهای شایع چشم طیف گسترده‌ای از اختلالات بینایی ساده تا مشکلات سلامتی پیچیده را شامل می‌شوند، بنابراین معاینات دوره‌ای برای تضمین سلامت بینایی و تشخیص به‌موقع ضروری است.
تشخیص بیماریهای شایع چشم در کودکان
بینایی در سال اول زندگی به‌سرعت رشد می‌کند و تا ماه چهارم، کودک قادر به تشخیص اشکال، رنگ‌ها و تمرکز است. برای اطمینان از رشد صحیح چشم‌ها، معایناتی شامل بررسی حرکت اشیاء، تست واکنش مردمک به نور و ارزیابی اولویت بینایی انجام می‌شود. در این معاینات، نیازی نیست که کودک توانایی خواندن داشته باشد.
مشکلات بینایی رایج در دوران کودکی
چندین اختلال ممکن است کودکان را درگیر کند، از جمله:
- چشم تنبل: ضعف بینایی در نتیجه عدم استفاده از چشم با وجود سالم بودن آن؛ این مشکل با بستن چشم سالم برای تحریک چشم تنبل درمان می‌شود.
- استرابیسم (لوچی) مادرزادی: انحراف یکی از مردمک‌ها به دلیل ضعف عضلات که معمولاً با جراحی درمان می‌شود، مگر در موارد لوچی داخلی ناشی از دوربینی که با عینک درمان می‌گردد.
- آستیگماتیسم: تاری دید به دلیل عدم نظم در سطح قرنیه که با عینک‌های طبی اصلاح می‌شود.
- کوررنگی: ناتوانی در دیدن یک رنگ یا گروهی از رنگ‌ها.
- مشکلات پلک و چشم: مانند افتادگی پلک که با جراحی درمان می‌شود، یا التهاب غدد چربی مژه‌ها که با دارو درمان می‌گردد، و همچنین انسداد مجرای اشکی که باعث تجمع مایعات می‌شود.
- قرمزی چشم: قرمز شدن قسمت سفید چشم همراه با افزایش ترشحات در اثر حساسیت یا عفونت‌های باکتریایی و ویروسی که با پماد یا قطره درمان می‌شود.
اثرات نمایشگرها و اینفوگرافیک بیماریهای شایع چشم کودکان
استفاده بیش از حد از کامپیوتر منجر به «سندرم خیرگی» می‌شود که باعث سردرد، خستگی چشم‌ها و تاری دید می‌گردد. برای پیشگیری از آن توصیه می‌شود:
- روشنایی مناسبی فراهم شود تا از انعکاس نور روی صفحه جلوگیری گردد.
- نمایشگر در سطح چشم کودک و در فاصله ۶۰ سانتی‌متری قرار گیرد.
- زمان‌های استفاده محدود شده و هر یک ساعت، ۱۰ دقیقه استراحت داده شود.
- علائم خستگی مانند خشکی چشم یا مالیدن مداوم آن مورد نظارت قرار گیرد.
بیماریهای چشم مرتبط با دیابت و فشار خون
بالا بودن سطح قند خون به روش‌های مختلف بر چشم اثر می‌گذارد:
۱. تاری دید: هنگام بالا رفتن قند، عدس‌های چشم منبسط می‌شوند و تاری دید ایجاد می‌کنند. این حالت با تثبیت قند (بین ۷۰ تا ۱۳۰ میلی‌گرم بر دسی‌لتر قبل از غذا و کمتر از ۱۸۰ میلی‌گرم بر دسی‌لتر بعد از آن) به مدت ۳ ماه برطرف می‌شود.
۲. آب مروارید (کاتاراکت): تجمع ماده سوربیتول و پروتئین‌ها در عدسه باعث کدر شدن آن می‌شود و برای جایگزینی با عدس مصنوعی نیاز به جراحی است.
۳. گلوکوم (آب蓝色): افزایش فشار چشم که می‌تواند منجر به تخریب عصب بینایی شود. در بیماران دیابتی ممکن است «گلوکوم عروقی» به دلیل رشد رگ‌های خونی روی عنبیه ظاهر شود.
۴. رتینوپاتی دیابتی: تخریب مویرگ‌های شبکیه به دلیل گلوکز بالا که وضعیتی است و برای جلوگیری از نابینایی نیاز به درمان سریع دارد.
همچنین، ظاهر شدن لکه‌های قرمز در چشم می‌تواند نشان‌دهنده فشار خون بالا باشد.
سوالات متداول درباره بیماریهای چشم
اجزای چشم کدامند؟
چشم از قرنیه (پنجره جلویی)، عنبیه (بخش رنگی)، مردمک، عدسی، شبکیه، لکه زرد (ماکولا)، عصب بینایی، مجاری اشکی و جسم زجاجی تشکیل شده است.
مشکلات رایج چشم کدامند؟
خطاهای انکساری (نزدیک‌بینی و دوربینی)، آب مروارید، گلوکوم، خشکی چشم، رتینوپاتی دیابتی و همچنین دژنراسیون مربوط به سن در ماکولا از جمله بیماریهای چشم هستند.
شایع‌ترین مشکلات بینایی در کودکان چیست؟
چشم تنبل، لوچی، آستیگماتیسم، کوررنگی و التهابات پلک از گسترده‌ترین مشکلات در این مرحله هستند.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
در صورت مشاهده علائم زیر باید فوراً به پزشک مراجعه کنید:
- مشاهده جرقه‌های نوری درخشان یا لکه‌های سیاه در میدان بینایی.
- وجود نقاط کور در دید یا تاری ناگهانی و نامشخص.
- اشک زیاد در کودک همراه با افزایش قطر سیاهی چشم (در موارد گلوکوم مادرزادی).
- آسیب دیدن چشم توسط اشیاء تیز یا مواد شیمیایی.
سلب مسئولیت پزشکی: این محتوا صرفاً جهت اطلاع‌رسانی است و جایگزین مشورت با پزشک متخصص نمی‌باشد.
مقالات مرتبط
- آب مروارید در کودکان؛ علائم، انواع و روش درمان
- عوارض لنز تماسی و نکات مراقبتی برای سلامت چشم
- علائم بیماریهای چشم و زمان مراجعه به پزشک
- علت‌های ضعف بینایی و بیماریهای چشم
- بیشتر درباره بیماریهای چشم
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team