هر سال ۲۸ جولای به عنوان روز جهانی هپاتیت تعیین شده است تا آگاهی مردم درباره خطرات این بیماری، روش‌های پیشگیری و کاهش گسترش آن افزایش یابد.
بیماری هپاتیت ویروسی و انواع آن چیست؟
التهاب کبد در اثر عفونت با یکی از پنج ویروس مختلف (A، B، C، D و E) رخ می‌دهد. در این میان، هپاتیت سی و نوع B خطرناک‌ترین گونه‌ها هستند، زیرا می‌توانند منجر به التهابات مزمن شوند و احتمال ابتلا به سیروز یا سرطان کبد را افزایش دهند.
داده‌ها نشان می‌دهند که حدود ۱۵۰ میلیون نفر به طور مزمن به نوع C مبتلا هستند، در حالی که تعداد مبتلایان مزمن به نوع B به ۲۴۰ میلیون نفر می‌رسد.
روش‌های انتقال و پیشگیری در روز جهانی مبارزه با هپاتیت
روش انتقال ویروس بسته به نوع آن متفاوت است:
- نوع A و E: از طریق مصرف غذا یا آب آلوده به مدفوع فرد مبتلا منتقل می‌شوند.
- هپاتیت سی: تنها از طریق خون منتقل می‌شود. برجسته‌ترین روش‌های ابتلا شامل استفاده از سرسنگ‌های آلوده، گزیدگی تصادفی با سوزن در محیط‌های پزشکی یا عدم رعایت قواعد بهداشت و استریل‌سازی در آرایشگاه‌ها و دندان‌پزشکی‌ها است.
- نوع B: از طریق خون، مایعات جنسی (اسپرم و ترشحات واژن) و از مادر مبتلا به جنین در هنگام تولد منتقل می‌شود.
گام‌های پیشگیری:
- دریافت واکسیناسیون‌های لازم، به‌ویژه برای کودکان در برابر ویروس B.
- استفاده از ابزارهای تزریق ایمن و غیرآلوده.
- انجام معاینات دوره‌ای برای تشخیص زودهنگام، به‌ویژه برای گروه‌های پرخطر.
- پایبندی کادر درمان و آرایشگران به قوانین سخت‌گیرانه استریل‌سازی.
تشخیص و درمان در روز جهانی هپاتیت
خطر این بیماری در این است که اکثر مبتلایان علائم واضحی ندارند؛ بنابراین آزمایش‌های آزمایشگاهی اصلی‌ترین راه تشخیص هستند.
در مورد درمان، واکسن خاصی برای نوع C وجود ندارد، اما بیماران به داروهای فعلی پاسخ خوبی می‌دهند. این درمان‌ها به کاهش احتمال مرگ ناشی از فیبروز یا سرطان کبد کمک کرده و همچنین نرخ انتقال عفونت به دیگران را کاهش می‌دهند.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
در موارد زیر توصیه می‌شود فوراً به پزشک مراجعه کنید:
- اگر با سوزن آلوده دچار گزیدگی شده‌اید یا در تماس مستقیم با خون فرد مبتلا بوده‌اید.
- زمانی که در گروه‌های پرخطر قرار دارید (مانند مصرف‌کنندگان مواد تزریقی).
- برای انجام معاینات روتین دوران بارداری جهت اطمینان از عدم انتقال عفونت به نوزاد.
- هنگام ظهور علائم تخریب کبد یا تمایل به بررسی وضعیت سلامتی از طریق آزمایشات.
سوالات متداول
آیا ویروس کبد خارج از بدن زنده می‌ماند؟
بله، مدت زمان آن بسته به نوع ویروس متفاوت است؛ ویروس B می‌تواند حداقل ۷ روز خارج از بدن عفونی بماند، در حالی که ویروس C در دمای اتاق بین ۱۶ ساعت تا ۴ روز فعال می‌ماند.
عفونت ویروسی چگونه تشخیص داده می‌شود؟
این امر از طریق معاینه بالینی، آزمایش‌های عملکرد کبد و در برخی موارد با نمونه‌برداری از سلول‌های کبد برای بررسی آزمایشگاهی انجام می‌شود.
آیا برای تمام انواع هپاتیت واکسن وجود دارد؟
واکسن‌های مؤثری برای نوع B وجود دارد و برای کودکان توصیه می‌شود، اما واکسن خاصی برای هپاتیت سی وجود ندارد.
سلب مسئولیت: این محتوا صرفاً برای اطلاع‌رسانی است و جایگزین توصیه پزشک متخصص یا دریافت مراقبت‌های پزشکی لازم نمی‌باشد.
مقالات مرتبط
- دلایل و علت بزرگ شدن کبد چیست؟
- درمان و مدیریت بیماری کبد و هپاتیت B مزمن
- راهنمای کامل شناخت و درمان لکه‌های کبدی پوست
- تطبیق دهنده و گیرنده در پیوند کبد زنده
- بیشتر درباره کبد و هپاتیت
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team