Mevsimsel grip aşısı, semptomların şiddetini azaltmaya ve hastaneye yatış olasılığını düşürmeye yardımcı olur; komplikasyonlara karşı en savunmasız grupları korumak için etkili bir yöntemdir.
Mevsimsel Grip Aşısı Nedir ve Nasıl Çalışır?
Bu aşılama, virüsün etkisiz hale getirilmiş veya zayıflatılmış versiyonlarının kullanılmasına dayanır, yani hastalığa neden olamaz. Bilim insanları, sezon başlamadan önce yayılması beklenen 3 veya 4 virüs suşunu belirler ve aşı buna göre üretilir.
Mevcut aşı türleri şunlardır:
- Trivalan Aşı: Tip (A)'nın iki suşuna ve tip (B)'nin bir suşuna karşı koruma sağlar.
- Kuadrivalan Aşı: Koruma kapsamını genişletmek için tip (B)'nin ikinci bir suşunu ekler.
Aşı Türleri ve Uygulama Yöntemleri
Grip aşısı ne zaman ve nasıl uygulanacağı, aşının türüne ve kişinin sağlık durumuna göre değişir:
- İnaktif Aşı: Kas içi enjeksiyon yoluyla uygulanır ve 6 aylık ve üzeri kişiler için uygundur.
- Canlı Zayıflatılmış Aşı: 2 ile 49 yaş arasındaki kişiler için burun spreyi şeklinde sunulur; hamilelere önerilmez.
- Rekombinant Aşı: 18 yaş ve üzerindeki kişiler için özel olarak hazırlanmıştır.
Aşılamanın En Çok Gerektiği Gruplar
Bazı gruplar sağlık açısından daha yüksek risk altındadır, bu nedenle aşının alınması özellikle önerilir:
- Yaşlılar (65 yaş ve üzeri).
- Hamile kadınlar, çocuklar ve 6 aydan büyük bebekler.
- Diyabet, kalp, böbrek, karaciğer hastalıkları ve kronik akciğer hastalıkları gibi kronik rahatsızlığı olanlar.
- Bağışıklık sistemi yetersizliği olanlar veya multipl skleroz gibi nörolojik durumları olanlar.
- Sağlık çalışanları.
Aşılamanın Kontrendikasyonları ve Uyarılar
Aşının alınmaması veya ertelenmesi gereken durumlar vardır:
- 6 aydan küçük bebekler.
- Aşı bileşenlerine (jelatin veya antibiyotikler gibi) karşı aşırı hassasiyeti olanlar.
- Guillain-Barré sendromu geçmişi olan ve grip enfeksiyonu riski çok yüksek olmayanlar.
- Ateş durumunda aşılama ertelenmelidir; ancak ateşsiz solunum yolu hastalıklarında aşı yapılabilir.
- Yumurta alerjisi olan hafif vakalar aşıyı alabilir, ancak şiddetli alerjiler sıkı tıbbi gözetim gerektirir.
Yan Etkiler ve Aşılama Sonrası Tavsiyeler
Aşı sonrası hafif yan etkiler görülebilir; bunlar arasında enjeksiyon bölgesinde ağrı ve şişlik, baş ağrısı veya genel yorgunluk yer alır. Burun spreyi ise burun akıntısına veya boğaz ağrısına neden olabilir.
Vücudun bağışıklık geliştirmesi iki hafta (bazı kaynaklara göre 5 ila 10 gün) sürer. Bu süre zarfında şunlar önerilir:
- Elleri düzenli olarak yıkamak ve sterilize etmek.
- Yüz, burun ve ağza dokunmaktan kaçınmak.
- Kalabalık ortamlardan uzak durmak.
Sıkça Sorulan Sorular
Kuadrivalan grip aşısının yan etkileri nelerdir?
Enjeksiyon bölgesinde ağrı, hafif ateş ve kas ağrıları arasında değişir. Burun spreyi kullanıldığında burun akıntısı, öksürük veya baş ağrısı görülebilir.
Grip aşısının her yıl yapılması önerilir mi?
Evet, her yıl yapılması önerilir çünkü virüs suşları, her sezon yayılması beklenen virüslere karşı etkinliği sağlamak için yıllık olarak güncellenir.
Aşı mide gripine karşı korur mu?
Hayır, bu aşı sadece solunum sistemini etkileyen virüsler içindir. “Norovirüs” ve “Rotavirüs” gibi diğer virüslerin neden olduğu mide ve bağırsak enfeksiyonlarına karşı koruma sağlamaz.
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
Aşılamadan sonra aşağıdaki gibi şiddetli alerjik belirtiler ortaya çıktığında derhal bir doktora danışılmalıdır:
- Nefes darlığı.
- Anjiyoödem (şişlik) veya şiddetli baş dönmesi.
- Sürekli kusma.
Ayrıca, çocuklarda influenza vakaları ve influenza belirtileri hakkında daha fazla bilgi almak için sağlık kuruluşuna başvurabilirsiniz.
Tıbbi Sorumluluk Reddi: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve uzman bir doktorun tavsiyesi yerine geçmez.
İlgili makaleler
- Yüksek Testosteron ve Grip Aşısı Yanıtı Hakkında Bilgiler
- Gebelikte Grip Riskleri ve Korunma Yöntemleri
- Kuş Gribi Belirtileri ve Korunma Yolları
- Grip Belirtileri Nelerdir? Yaygın ve Ağır Belirtiler
- Soğuk Algınlığı, Grip ve COVID-19 hakkında daha fazlası
Illustration: AI-generated
approved by: Medica Health team